آفتاب: کاوشگر روسی که برای جمعآوری سنگ و خاک از سطح فوبوس، از اقمار مریخ، به فضا پرتاب شده بود قادر به ادامه ماموریت خود نبوده است.
روز چهارشنبه، ۱۸ آبان (۹ نوامبر)، منابع روسی گزارش کردند که کاوشگر فوبوس - گرونت، که پیشتر با موفقیت به فضا پرتاب شده بود، دقایقی بعد به دلیل روشننشدن موتور تعیینکننده مسیر حرکت آن به سوی مقصد، از راه باز مانده است.
سخنگوی سازمان فضایی روسیه گفته است که این سفینه در حال حاضر در مدار زمین قرار گرفته و مهندسان میکوشند این مشکل فنی را مرتفع کرده و این کاوشگر را بار دیگر در مسیر صحیح قرار دهند.
مهندسان برای تعمیر سفینه تنها سه روز فرصت دارند زیرا پس از آن، باطریهای سفیه خالی میشود و کاوشگر برای همیشه در مدار زمین به حال خود باقی خواهد ماند.
پرتاب کاوشگر فوبوس - گرونت جاه طلبانه ترین برنامه فضایی روسیه در سالهای اخیر توصیف شده و قرار بود این کاوشگر پس از نشستن بر سطح یکی از قمرهای مریخ به نام فوبوس، نمونههایی از سنگ و خاک این قمر را برای آزمایش به زمین بفرستد.
درازای فوبوس به حدود بیست و هفت کیلومتر میرسد و برخی کارشناسان گفتهاند که احتمال دارد که فوبوس در واقع سیارکی باشد که در مدار مریخ به اصطلاح "به دام افتاده است" و موفقیت کاوشگر روسی میتوانست اطلاعات ارزشمندی را در زمینه منشا این قمر در اختیار دانشمندان قرار دهد.
انتظار میرفت که این کاوشگر سی و سه ماه بعد نمونههای جمع آوری شده را به زمین بفرستد.
برنامه پرتاب فوبوس - گرونت از این نظر هم اهمیت داشته است که موشک حامل آن، همراه با کاوشگر روسی، نخستین ماهواره ساخت چین به نام ینگتو-۱ را هم به مدار مریخ میبرد.
موشک حامل کاوشگر و ماهواره چینی دقایقی بعد از نیمه شب به وقت محلی (حدود ساعت ۸ و پانزده دقیقه بعد از ظهر به وقت گرینویچ) از پایگاه بایکنور در قزاقستان به فضا پرتاب شد و حدود یازده دقیقه بعد در مدار کره زمین از حرکت در مسیر خود باز ماند.
رئیس سازمان فضایی روسیه گفته است که ظاهرا سیستم موتورهای هدایت کننده سفینه از کار افتاده و قادر به قرار دادن سفینه در مسیر به مقصد مریخ نیست.
طرحهای شکستخورده
به گفته کارشناسان، اگر عامل از کار افتادگی موتور هدایت کننده سفینه، بروز مشکل نرم افزاری باشد، مهندسان میتوانند آن را اصلاح کنند تا ماموریت حرکت به مارس ادامه یابد اما اگر اشکال جنبه سخت افزاری داشته باشد، امکان تعمیر تجهیزات وجود نخواهد داشت.
فوبوس برای پژوهشگران پک پدیده جالب در منظومه شمسی است
مقامات روسی امید داشتند که موفقیت ماموریت فوبوس - گرونت سرانجام طلسم برنامههای اعزام سفینه به مریخ را بشکند.
از دهه ۱۹۶۰ تا کنون، روسیه در مجموع شانزده سفینه را راهی مریخ کرده است اما هیچیک از آنها به مقصد نرسید و در جدیدترین مورد در سال ۱۹۹۶، این ماموریت در مرحله پرتاب ناکام ماند.
در صورتی که مشکل ادامه سفر جدیدترین مریخ نورد روسی مرتفع شود، این کاوشگر ماه سپتامبر سال آینده - حدود یازده ماه دیگر - به مریخ میرسد.
در آن زمان، پس از رها کردن ماهواره چینی در مدار مریخ، سفینه اصلی بر سطح فوبوس خواهد نشست.
کاوشگر فوبوس - گرونت نسبتا بزرگ است و در مرحله حرکت به سوی مقصد، وزن مجموعه موشک، کاوشگر، ماهواره چینی و سوخت مورد نیاز به بیش از یازده تن میرسد.
پس از نشستن کاوشگر بر سطح فوبوس، بازوهای این کاوشگر برای برداشتن نمونه باز میشود.
پژوهشگران گفتهاند که قمر فوبوس، که شکل آن تقریبا به یک سیب زمینی شباهت دارد، یک پدیده جالب فضایی است و اگرچه سفینههای عبوری به بررسی آن پرداختهاند، اما هنوز اسرار زیادی در مورد آن وجود دارد.
فوبوس یکی از دو قمر مریخ با تراکم بسیار کم است و خلاءهایی در داخل آن وجود دارد.
برخی از پزوهشگران معتقدند که فوبوس قطعهای از مریخ بود که کوتاه مدتی پس از تشکیل این سیاره، از آن جدا شد در حالیکه برخی دیگر آن را سیارکی دانستهاند که هنگام گذر از کنار مریخ، در مدار آن قرار گرفت.