چرا نعمت‌زاده برکنار شد؟

من سالها در منطقه ویژه ماهشهر کار کرده ام و دورادور مدیریت ایشان را دیده ام و به جرات می گویم که اگر ایشان نبود آن پروژه ها با آن سرعت به پایان نمی رسید .واقعا" متاسفم که همچو مدیرانی بسبب ملاحظات سیاسی کنار می روندو کشور از وجود آنها بی بهره می شود.

در پانزدهمین طبقه از ساختمان مرکزی شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران، مراسمی برگزار شد که در موسم خداحافظی مدیران، نمونه آن را بسیار دیده ایم اما این مراسم با آنچه تا کنون تجربه شده بسیار متفاوت بود.

همیشه هنگام رفتن یک مدیر، جمعی از مدیران و همکاران سازمانی در اتاقی جمع شده و اغلب به صورت نمادین با اهداء لوح تقدیر و شاخه های گل از فرد مورد نظر خداحافظی می کنند، همین امر سبب شد تا با چنین دیدگاهی روانه شرکت ملی پخش شوم تا در مراسم تودیع مهندس محمدرضا نعمت زاده، مشاور عالی وزیر نفت و مدیرعامل سابق شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، حضور داشته باشم.

اما در آغاز آنچه مرا به حیرت وا داشت سالنی بزرگ مملو از جمعیت بود، بسیاری از آنها را می شناختم، مدیران ارشد وزارت نفت، مدیران عامل شرکت های پالایش و شرکت های پخش سراسر کشور، برخی نمایندگان مجلس، رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی نیروی انتظامی جمهوری اسلامی، مدیران ارشد ستاد شرکت ملی پالایش و پخش و بسیاری از کارمندان این شرکت در سالن حضور داشتند.

یک لحظه فکر کردم اشتباه آمدم اما سریع به خاطر آوردم امشب تنها یک مدیر از جمع این افراد نمی رود، آنکه می رود، نعمت زاده است، مرد عرصه های بزرگ...

نعمت زاده، مردی بود که سال های عمر خود را نه تنها در تکیه گاه اقتصاد کشور یعنی صنعت نفت بلکه در هر روزنه ای که فرصت خدمتگذاری به ایران می یافت، سپری کرده بود.

دلیل حضور تمام این افراد، آن هم با چشم هایی که در عمقشان تاسف از تجربه این مراسم، دیده می شد، به سبب خداحافظی شخصی بود که اعتقاد داشت یا راهی هست یا راهی خواهد ساخت.

زمانی که نعمت زاده به عنوان مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران منصوب شد، گفته بود که اتاق فکری بنا خواهد کرد تا بهترین تصمیم ها در آنجا گرفته شود اما به خوبی دریافتیم که نعمت زاده خود اتاق فکر نفت بود، او به آسانی می توانست در سخت ترین شرایط بهترین تصمیم ها را بگیرد، نقشه راه را ترسیم کند و به مقصود خویش دست یابد.

آنان که از نزدیک با او همکاری کرده اند او را فردی متعهد یافته اند که همواره به جای طلب امکانات، آنها را خلق می کرد و همین امر سبب شده بود تا شاهکارها لایق خلق دستان او شود.

نعمت زاده در طول سال های پیروزی انقلاب اسلامی همواره در صحنه سیاست حضور داشت، جایی که رفتار و منش هر کسی را تغییر می دهد اما او همواره چهره ای فراجناحی بود که با بزرگ اندیشی خویش، منافع مردم و کشور را در نظر می گرفت و با سرعت تصمیمی درست و قاطع اتخاذ می کرد.

حضور او در دوران دفاع مقدس و سپس در دوران سازندگی نیز نشان از علاقه او در خدمت به کشور دارد.

نگاهی به صد سال حیات نفت در ایران و گذری بر آمارهای توسعه کشور، خبر از ساخت و فعالیت 9 پالایشگاه در کشور می دهد اما مرد قاطع نفت در طول 32 ماه مدیریت خویش ساخت 7 پالایشگاه دیگر را بنا نهاد که ظرفیت پالایشی کشور را تا 2 برابر افزایش می دهد. سه سال در برابر 100 سال.

طرحی عظیم که کلنگ اندیشه آن با حضور نعمت زاده زده شد و اکنون نوبت شهنازی زاده است تا آجرهای آن را یکی پس از دیگری بر روی هم بچیند چرا که پی ریزی کار به طور اصولی انجام شده است.

مهندس اصغر صالحی، مدیرعامل شرکت ملی مهندسی، مهندس امین اسکندری، مدیر امور پالایشی شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، مهندس نادری، مدیر نظام پیشنهادهای شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، سردار رویانیان، رئیس ستاد حمل و نقل و سوخت کشور، مهندس کراچیان، مدیرعامل شرکت پالایش نفت ستاره خلیج فارس و مهندس شهنازی زاده، سرپرست شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، افرادی بودند که در جایگاه سخنرانان قرار گرفتند.

همه آنها از تغییرات گفتند، از اینکه جا به جایی ها طبیعی است، همه از خاطرات خود با نعمت زاده یاد کردند؛ صالحی، نعمت زاده را اتاق فکر پالایش و پخش خواند.

اسکندری، می گفت: نعمت زاده آموزگاری است که همواره او را در حال تحصیل علم یافتم؛ می گفت: نعمت زاده مهربان است و با ایمان.

نادری از نخستین روزهای آمدن نعمت زاده و دقت او در مدیریت امور یاد کرد و گفت که نعمت زاده همیشه با همه پیشنهادها موافق بود و از همه انسان ها با همه نظراتشان استقبال می کرد.

رویانیان، با لبخند همیشگی اش، نفت را به جبهه نبرد حق علیه باطل تشبیه کرد و گفت: همان طور که در سال های دفاع مقدس نیروهای رزمنده را به رغم پیروزی های فراوانی که کسب کرده بودند تعویض کرده و نیروهای تازه نفس را به جای آنها در خط مقدم جبهه قرار می دادیم امروز نیز در صنعت نفت فردی با تجربه را با وجود موفقیت های بزرگش با نیروی جدید و تازه نفس جا به جا می کنیم.

رئیس پلیس راهنمایی رانندگی نیروی انتظامی درباره نعمت زاده گفت: نعمت زاده کسی بود که با مدیریتش مرا هم دوگانه سوز کرد.

کراچیان، از جمله مدیرانی است که از سال های پیروزی انقلاب با نعمت زاده همراه بوده است. مدیرعامل شرکت پالایش ستاره خلیج فارس ترجیح داد تا وقت سخنرانی خود را به مسایل فنی نپردازد و به جای آن خاطراتی را از دوران همکاری چندین ساله خویش با مهندس نعمت زاده بیان کند.

یکی از خاطرات کراچیان مربوط به دورانی بود که با مهندس نعمت زاده در سازمانی همکار بوده است. روزی که تعدادی از مدیران جمع شده بودند تا به نعمت زاده بگویند خوش اخلاق تر شود تا از او برای حضور در دولت وقت، حمایت کنند اما نعمت زاده همان وقت وارد جلسه شده بود و با درک فضای خنده حضار بلافاصله گفته بود: نه اخلاقم را خوب می کنم نه به حمایت شما نیاز دارم.

و در آخر شهنازی زاده، جانشین کنونی نعمت زاده بود که از هم سویی نگاهش با اهداف نعمت زاده سخن گفت.

اندک زمانی بعد، بر روی پرده کلیپی پخش شد که هنرمندانه مدیریت نعمت زاده را شبیه سازی کرده بود. گروه ارکستری ابتدا سازهای خود را بی هیچ نظمی به صدا در می آوردند، چند ثانیه ای نگذشته بود که رهبر ارکستر تک ضربه های قاطع خود را با چوبی در دست به صدا درآورد و بعد همه اعضای گروه با حرکات موزون دستان او سازهایشان را نواختند و حالا تصاویر کلیپ چهره مصمم نعمت زاده را در بازدیدهیش از طرح ها نشان می داد. به گزارش ها گوش می داد، و مرتب در لا به لای تاسیسات پیچیده در حال ساخت پالایشگاه در حرکت بود. گاه با خشم، گاه با چشم غره، گاه با خنده و گاه با عطوفت و مهربانی، آری یک سمفونی باید نوسان و اونگ داشته باشد تا زیبا شنیده شود.

مروری بر خاطرات 3 سال مدیریت نعمت زاده در شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی، حضور او در پالایشگاه های کشور، نگاه مهربانش به کودکان مدرسه های جنوب، دقتش در پیشبرد طرح ها، همتش در برگزاری همایش های ملی و بین المللی و آرامشش در هنگام تفکر و تصمیم های قاطع، در قالب فیلمی بود که به پاس خدمات نعمت زاده از سوی سازمان صدا و سیما به وی تقدیم شده بود.

و در آخر مرد باتجربه انقلاب و نفت با همراهی چشم های قدرشناس همکاران و صدای ممتد دست هایشان به جایگاه سخنرانان آمد. آری نعمت زاده بر قله قلب ها نشیمن دارد.

او آمد تا باز هم تغییرات را امری طبیعی بخواند و بگوید که گردش ها از جهت اصول مدیریتی و اصول تکامل امری لازم است.

نعمت زاده از وزیر نفت تشکر کرد که سبب این تغییرات را فراهم آورده است. وی شهنازی زاده را مدیر موفق و با تجربه ای خواند که آماده است با وجود اینکه از پالایش و پخش رفته باز هم در هر شرایطی به او یاری رساند.

نعمت زاده گفت که جابه جایی ها در دولت طبیعی است، گفت که مقام و منصب امانتی است که روزی باید به دست شخص دیگری سپرده شود.

مشاور عالی وزیر نفت، اظهار داشت: در آغاز دوران مدیریت خویش سعی کردم تا ماموریت خود و اهدافم را روشن کنم، اولویت ها را تعیین کنم و بر مبنای آن سیاست گذاری کنم و نقشه راه را بچینم.

نعمت زاده تاکید کرد: تنها روشن کردن اهداف کافی نیست زیرا در صورتی که نقشه راه به درستی تهیه نشود به هدف نمی رسیم.

وی ادامه داد: یکی از دلایلی که سبب می شود ایده های خوب به نتیجه نرسد این است که نقشه راه به درستی طراحی نشده زیرا آینده نگری صحیح وجود ندارد.

مشاور عالی وزیر نفت به سخنان حضرت علی (ع) اشاره کرد و گفت: به فرموده ایشان باید از لحظات عمر خویش بهره بگیریم و هیچ 2 روزی در زندگی ما نباید یکسان باشد.

نعمت زاده، دلیل موفقیت اجرای طرح کارت هوشمند سوخت را، بررسی قدم به قدم و اصولی این طرح خواند و گفت: مجموعه ذخایر منابع زیرزمینی و منابع نفت و گاز، کشور ما را در رتبه نخست جهانی قرار داده است.

وی تاکید کرد: باید برای استفاده از این فرصت و دستیابی به موفقیت از تک روی بپرهیزیم و به جای آن تجارب خود را جمع کنیم و با همکاری هم کار کنیم، باید ببینیم اولویت ها کدامند و به چه چیزهایی نیاز داریم؟

وی افزود: اگر در سال های قبل پالایشگاه های جدید ساخته نشد به دلیل شرایط آن روزها بود و احداث آن ها در حال حاضر به دلیل بهبود همین شرایط است.

نعمت زاده از همکارانش خواست تا به این نکته دقت کنند که برای رسیدن به هدف و موفقیت عالی، 3 عنصر زمان، کیفیت و دقت را در نظر داشته باشند تا با کم ترین هزینه و در کوتاه ترین زمان طرح را با بهترین کیفیت ممکن ارائه دهند.

وی گفت: طرح های زیادی در دست اجرا داریم اما علاوه بر عشق به کار و داشتن وجدان کاری که لازمه ذات هر انسان است باید به 3 عنصر فوق نیز توجه داشته باشیم.

مشاور عالی وزیر نفت، گفت: چند ماه پیش در مجلس شورای اسلامی درباره طرح مالیات بر ارزش افزوده صحبت کردم و گفتم که این طرح به چه دلیل نباید به تصویب زود هنگام برسد اما اکنون می بینم که اجرای آن به تعویق افتاده و سبب آن نیز نبود روش صحیح در طول مسیر است.

از دیگر موضوع های مهم سخنان نعمت زاده مربوط به قانون خصوصی سازی بود. وی در این باره توضیح داد: 3 چهارم از این قانون مربوط به تعاونی ها و یک چهارم از آن مربوط به درآمدزایی برای دولت است در صورتی که هدف خصوصی سازی ارتقاء بهره وری و افزایش میزان مشارکت مردم است که این هدف با اجرای اصول قانون درآمدزایی برای دولت، موفق نخواهد بود.

نعمت زاده، صداقت را سرمایه اصلی هر انسان خواند که سبب عزت فرد و سازمان است.

مدیرعامل سابق شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، درباره اهداف خود در طول 32 ماه مدیریت در شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، گفت: ارتقای مستمر سازمان تا نزدیک شدن به سازمان های موفق و برتر جهان، تغییر ساختار شرکت ملی پالایش و پخش و شرکت های تابعه آن به بنگاه های اقتصادی خود اتکا علیرغم دولتی بودن، افزایش ظرفیت های پالایشی ضمن قطع واردات فراورده ها، ایجاد ظرفیت پالایشی به میزان 60 تا 70 درصد از نفت تولیدی کشور، رفع تدریجی یارانه سوخت که منجر به طرح تحول اقتصادی در کشور شد، مشارکت بخش خصوصی داخلی و خارجی در احداث پالایشگاه های جدید، واگذاری شرکت های تابعه به مردم، حضور در بازارهای خارج از کشور از طریق تصدی گری صادرات، واردات، سرمایه گذاری و بانکرینگ، توجه به رفاه همکاران و تامین مسکن آنها از مهم ترین اهدافی بودند که در طول دوران مدیریت خویش برای رسیدن به آنها تلاش کردم.

مشاور عالی وزیر نفت تاکید کرد که باید از همه انسان ها با هر توانایی که دارند بهره گرفته شود و در این باره نیز خاطره ای را از دوران مدیریت خویش ذکر کرد.

نعمت زاده گفت: روزی پرونده یکی از همکاران را با 27 سال سابقه کار به دفترم آوردند و گفتند که هیچ واحدی حاضر نیست این فرد را استخدام کند و می خواهیم او را اخراج کنیم. او را به دفترم خواندم و بیش از 4 ساعت با هم صحبت کردیم. او فردی بود که همه مسایل را با نگاهی بسیار بدبینانه می دید. تصمیم گرفتم تا او را برای بررسی عملکرد پیمانکاری خارجی به پالایشگاه ها بفرستم.

وی افزود: 3ماه بعد 2 پوشه بزرگ از ایرادهای کار پیمانکار خارجی بر روی میزم بود که سبب شد بیش از 10 میلیون دلار خسارت از پیمانکار گرفته شود.

ذکر این خاطره از نعمت زاده نشان اعتقاد او به گفته هایش و ثمربخشی این اعتقاد بود.

آخرین درخواست نعمت زاده از همکارانش این بود که تلاش کنند تا در سطح برترین کشورهای جهان قرار بگیرند.

نعمت زاده، مرد عرصه های سخت، حلالیت طلبید و پایین آمد، پخش آهنگ خداحافظ با صدای احسان خواجه امیری سخن تمام کسانی بود که صدای دست هایشان در کنار در آغوش کشیدن صمیمانه نعمت زاده قطع نمی شد و دیدنی بود لحظاتی که مدیران سختکوش صنعت پالایش و پخش کشور با اشک چشم، بزرگ مرد صنعت نفت ایران را می نگریستند.

آخرین دقایق، شهنازی زاده و سایر مدیران ارشد نفت و پالایش و پخش در کنار هم گرد آمدند و هر کدام لوح تقدیری به رسم یادبود و به پاس خدمات ارزنده مهندس نعمت زاده به وی تقدیم داشتند.

کسی تردید ندارد که نعمت زاده راه و سبک جدیدی در عرصه مدیریتی کشور ایجاد کرده است که او را لایق این صفت دانسته اند: نعمت زاده مرد عرصه های بزرگ.

پیغمبر اکرم فرمود:هرکس مرد یا زن مؤمنی را تهمت بزند یا چیزی که در او نیست بگوید خدا او را روز قیامت بر محلی از آتش نگه می دارد تا از عهده آنچه گفته است برآید.

حضرت صادق می فرماید:هرکس به مرد یا زن با ایمانی بهتان بزند به آنچه در آنها نباشد خداوند او را در روز قیامت در طینه خبال حبس می فرماید تا از عهده آنچه گفته است برآید راوی پرسید طینه خبال یعنی چه؟ حضرت فرمود چرکی است که از عورت زناکاران در جهنم جاری می گردد.

و نیز می فرماید:هرکس برادر مؤمنش را تهمت بزند ایمان در دلش ضایع می شود و از بین می رود چنان که نمک در آب حل می شود و خلاصه آنکه تهمت موجب فساد قلب و زوال ایمان است.

من اعتقادی ندارم آقای نعنمت زاده مدیربزرگی بود چون مدیربزرک وقوی دردولت نهم وجو ندارد واگرهم باشد فورا" برکنارمیشود و تازه به دوران رسیده های دولت نهم درهمه چیز نظر میدهند وافراد کاردان وکارشناس راتحمل نمیکنند.

پس برکناری ایشان میتواند به این معنی باشد که ریاست جمهوری استدلال ایشان را مبنی بر اینکه مافیای نفتی وجود ندارد قبول نفرمودند! و تصور میکنند که چنین مافیایی هم وجود دارد و هم با ایشان ارتباطی دارد که آنرا کتمان میکنند! آیا این بدین معنی نیست؟

نعمت زاده؛ اين تفاوت احمدي نژاد با شهيد رجايي است



گروه اقتصادي؛ به دنبال گفت وگوي محمدرضا نعمت زاده با روزنامه اعتماد، مبني بر تفاوت 180 درجه يي ميان شهيد رجايي و محمود احمدي نژاد، روز گذشته اعلام شد وي از سمت خود در وزارت نفت برکنار شده است.

محمد رضا نعمت زاده در گفت وگو با اعتماد با تاييد اين خبر گفت؛ «همين تفاوت احمدي نژاد با شهيد رجايي است.»

محمد رضا نعمت زاده در گفت وگو با ضميمه اعتماد که روز يکشنبه چاپ شد به مقايسه ميان شهيد رجايي و محمود احمدي نژاد پرداخت. وي در اين گفت وگو در پاسخ به سوال خبرنگار اعتماد که پرسيده بود «با توجه به اينکه شما با هر دو دولت کار کرديد آيا مقايسه شهيد رجايي و آقاي احمدي نژاد را درست مي دانيد؟»، اظهار داشت؛ «هر شخصي را مي شود با يک شخص ديگر مقايسه کرد اما اين دليل شباهت دو نفر نيست. بستگي به اين دارد شما از چه بعدي بخواهيد آنها را با هم مقايسه کنيد.» وي در ادامه گفت؛« (اين دو) 180 درجه با هم تفاوت دارند. اجازه بدهيد دو مطلب در اين زمينه براي جوان هايي مثل شما بگويم. آقاي رجايي واقعاً روحيه لطيف و ظريفي داشت چون او يک معلم بود و با بچه ها کار مي کرد. يک روحيه تواضع داشت. هيچ گاه در دولت صدايشان بلند نشد يا عصباني نشدند. در حالي که زمان جنگ بود و شرايط سختي با کاهش درآمدها به وجود آمد اما او آرام، مردم دار و متواضع بود ولي آقاي احمدي نژاد، من تا حدي که حضوري با ايشان آشنا شدم يا در رسانه ظاهر مي شود قطعاً متواضع است که هيچ ترديدي نيست ولي در حکومت داري به نظر من به راي خودش تکيه مي کند. در حالي که شهيد رجايي بدون مشورت و گرد هم آوري مخالفان و موافقان جمع بندي نمي کرد اما در دولت احمدي نژاد اين حالت خيلي کم است و قابل مقايسه نيست. در حال حاضر دخالت هاي زيادي در سلسله مراتب حکومتي و مديريتي است، در حالي که شهيد رجايي اين گونه نبود. من تنها يک مورد توصيه در دوران وزارتم در دولت ايشان براي سپردن کار به شخصي داشتم، که آن شخص را آقاي بهشتي به آقاي رجايي و ايشان نيز معرفي کردند چون شهيد رجايي واقعاً به شهيد بهشتي ايمان داشت. ضمناً دستور سپردن کار به ايشان را ندادند بلکه تنها توصيه کردند. آن شخص هنوز در اين 30 سال درگير کار دولتي است و معلوم مي شود توصيه شهيد رجايي درست بود. در دوران ايشان واقعاً آزادي عمل وجود داشت.»

بحث مقايسه ميان احمدي نژاد - که حاميانش او را نماد شهيد رجايي مي دانند - و شهيد رجايي از سوي نعمت زاده که با آن شهيد هم کار کرده بود ناراحتي مقامات بالاي دولت و شخص وزير را در بر داشت به طوري که کمتر از نيم روز غلامحسين نوذري وزير نفت، در گفت وگو با فارس به اظهارات مشاور خود که پيش از اين معاون وي در امور پالايش و پخش فرآورده هاي نفتي بود، پاسخ داد. وي در اين گفت وگو اظهار داشت؛ مردم گرايي، ساده زيستي و توجه به مستضعفان مهم ترين ويژگي شهيد رجايي به عنوان رئيس جمهور کشور بود و رئيس دولت نهم با رفتار و سلوک مردمي خود ياد نخستين روزهاي آرماني انقلاب اسلامي را در يادها زنده کرده است. وي با اشاره به اينکه مردم کشور انتظار دارند فاصله ها و موانع ارتباطي بين آنها رفع شود و ارتباط مستقيمي با دولت داشته باشند، تاکيد کرد؛ در اين دولت شاهد آن هستيم که آقاي احمدي نژاد به همراه دولت خدمتگزار اين موانع را برداشته اند و اتصال عقيدتي و کاري بين مردم و دولت ايجاد شده است. نوذري افزود؛ به اعتقاد اينجانب افراد به دليل سوابق سياسي خود اظهارات جهت داري دارند اما وجدان عمومي جامعه دچار اشتباه نمي شود، استقبال هاي بي شائبه مردم از دکتر احمدي نژاد در سفرهاي استاني و منش بي رياي ايشان با مردم به خصوص اقشار مستضعف جامعه يادآور دوران ارزشمند رياست جمهوري شهيد رجايي است.»

اما اين اظهار نظرها پايان کار نبود، زيرا ديروز وزير نفت در يک اقدام بي سابقه محمدرضا نعمت زاده را از سمت خود برکنار کرد.

روز گذشته زمزمه يي در ميان کارکنان وزارت نفت مبني بر برکناري محمدرضا نعمت زاده از مشاورت وزير نفت پيچيد. مبناي اين زمزمه جلسه مشاوران وزير بود که ديروز بدون دعوت از نعمت زاده برگزار شد. اين نشان دهنده دلخوري وزير از مصاحبه نعمت زاده بود. بعد از اين اقدام روابط عمومي وزارت نفت در اطلاعيه يي اعلام کرد «صبح امروز (ديروز) نامه اتمام ماموريت محمدرضا نعمت زاده در وزارت نفت به وي ابلاغ و نعمت زاده به نهاد رياست جمهوري نقل مکان کرد.»

گفتني است نعمت زاده مديري بود که در دولت هاي شهيد رجايي، مير حسين موسوي، هاشمي رفسنجاني، خاتمي و نيز در سه سال اول دولت احمدي نژاد مسووليت هاي مهمي مانند وزارت صنايع و معاونت نفت را بر عهده داشت به طوري که بسياري از کارشناسان بر اين باورند که توسعه صنعتي و پتروشيمي کشور مديون محمدرضا نعمت زاده است.