بیماری پسوریازیس (psoriasis) چیست؟
آمارها حاکی از آن است که در سراسر جهان، ۱۲۵ میلیون نفر به بیماری "پسوریازیس" مبتلا هستند. همچنین بر اساس آمارهای رسمی، تنها در ایالات متحده بیش از هشت میلیون آمریکایی نیز به این بیماری دچارند.
همچنین تا ۳۰ درصد از افرادی که به بیماری پسوریازیس مبتلا هستند به "آرتریت پسوریاتیک" (ورم مفاصل پسوریاتیک) نیز مبتلا میشوند.
پسوریازیس یک بیماری التهابی "سیستمیک" (از جمله بیماریهایی که به طور همزمان چند اندام و بافت گوناگون بدن یا همه بدن را هدف قرار میدهند) است. این بیماری باعث افزایش سرعت چرخه زندگی سلولهای پوستی میشود که در نتیجه، بدن سلولهای پوستی اضافی خواهد داشت. این سلولهای اضافی باعث ایجاد لکههای قرمز خارشدار روی پوست میشوند. همچنین این لکههای قرمز علاوه بر ایجاد خارش، اغلب دردناک نیز هستند.
از جمله دیگر علائم این بیماری ایجاد "ترک خوردگی" و "پوسته شدن" روی پوست هستند که گاهی اوقات ترک خوردگیهای ناشی از این بیماری باعث خونریزی نیز میشوند. همچنین در برخی موارد پسوریازیس باعث التهاب، سفت شدن و درد مفاصل میشود و زمانی که این بیماری مفاصل را نیز درگیر میکند، آرتریت پسوریاتیک نامیده میشود.
تاکنون علت دقیق ابتلا به بیماری پسوریازیس به طور کامل شناخته نشده است با این حال برخی تحقیقات نشان میدهد که سیستم ایمنی بیش فعال، باعث ابتلا به این بیماری میشود.
پسوریازیس معمولاً با محرکهای خاصی شروع شده یا وخیمتر میشود که از جمله این محرکها میتوان به عفونت، آسیب به پوست، استرس، کمبود ویتامین D و مصرف الکل اشاره کرد. همچنین مصرف برخی داروها نیز میتواند باعث تحریک و بروز پسوریازیس شود.
همچنین کسانی که به بیماری پسوریازیس مبتلا هستند بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماریهای دیگر از جمله دیابت نوع دو، نشانگان سوخت و سازی (سندرم متابولیک)، بیماری پارکینسون و بیماری کلیوی هستند.
پسوریازیس معمولاً بر کیفیت زندگی افراد مبتلا به این بیماری نیز تأثیر میگذارد به طوری که اغلب منجر به افسردگی و ایجاد سایر اختلالات احساسی در مبتلایان میشود.
تا کنون هیچ درمان مخصوصی برای پسوریازیس وجود ندارد، اما میتوان علائم بیماری را تسکین داد. علائم این بیماری معمولاً توسط کورتیکواستروئیدهای موضعی (کورتون)، قطران زغال سنگ، مرطوب کنندهها و داروهای تجویزی کنترل میشوند. همچنین روشهای کاهش استرس در کنترل علائم بیماری موثر است.
علت بروز بیماری پسوریازیس
علت پسوریازیس به طور کامل مشخص نشده است؛ اما به نظر میرسد که با سیستم ایمنی بدن، سلولهای T و دیگر گلبولهای سفید خون به نام نوتروفیلها در ارتباط است. سلولهای T به طور معمول از بدن در برابر عوامل خارجی مانند ویروسها یا باکتریها دفاع میکنند. اما گاهی همین سلولهای T به اشتباه به سلولهای سالم پوست حمله میکنند و آنها را آلوده میکنند.
سلولهای بیش از حد فعال T، باعث افزایش تولید سلولهای پوست، سلولهای T بیشتر و سایر سلولهای سفید خون، به خصوص نوتروفیلها میشوند. این عوامل باعث قرمزی پوست و ضایعات پوستی میشوند. رگهای خونی موجود در مناطق آسیبدیده پسوریازیس باعث ایجاد قرمزی در این ضایعات پوستی میشوند.
این فرآیند تبدیل به یک چرخه مداوم میشود که در آن سلولهای پوستی جدید به سرعت در حال حرکت به سمت لایه خارجی پوست هستند. این اتفاق ممکن است طی روزها یا هفتهها به طول انجامد.
اغلب مبتلایان در سنین ۱۵ تا ۳۵ سالگی به این بیماری دچار میشوند. بیماری پوستی پسوریازیس مسری نیست و از طریق تماس فیزیکی به افراد دیگر منتقل نمیشود. با وجود این، پسوریازیس میتواند یک بیماری ژنتیکی و ارثی باشد. همچنین این بیماری به بخشهای دیگر بدن شما منتشر نمیشود.
چه کسانی بیشتر در معرض پسوریازیس قرار دارند؟
هر کسی میتواند در خطر ابتلا به پسوریازیس باشد، اما برخی عوامل میتوانند خطر ابتلا به بیماری را افزایش دهند. از جمله:
سابقه خانوادگی
سابقه خانوادگی یکی از مهمترین عوامل خطر است. داشتن یک والد پسوریازیس خطر ابتلا به این بیماری را افزایش میدهد و داشتن دو والد پسوریازیس خطر بیشتری را به همراه دارد.
عفونتهای ویروسی و باکتریایی
افراد مبتلا به HIV بیشتر احتمال دارد که پسوریازیس را توسعه دهند تا افرادی که سیستم ایمنی سالمی دارند. کودکان و نوجوانان با عفونتهای تکراری، به ویژه گلودرد، ممکن است در معرض خطر بیشتری قرار بگیرند.
استرس
از آنجا که تنش میتواند بر سیستم ایمنی بدن تاثیر بگذارد، سطوح استرس بالا ممکن است خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش دهد.
چاقی
وزن بیش از حد خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش میدهد.
سیگار کشیدن
استفاده از دخانیات نه تنها خطر ابتلا به پسوریازیس را افزایش میدهد، بلکه میتواند شدت بیماری را هم افزایش دهد. سیگار کشیدن نیز ممکن است در ابتدای توسعه بیماری نقش داشته باشد.
