کرباسچی: مذاکرات، وعده انتخاباتی رئیسجمهور بود/ مردم از این همه تنش خستهاند
در حالیکه به نظر میرسید مسیر دیپلماتیک حل تنشهای ایران و آمریکا پس از جنگ ۱۲ روزه، لشکرکشی آمریکا به منطقه و تهدید ایران به اقدام نظامی، ترور و آشوب تا مدتها کنار گذاشته شده است، اما سرانجام رئیسجمهور سهشنبه ۱۴ بهمن ماه ۱۴۰۴ از صدور دستوری به وزیر امورخارجه در زمینه از سرگیری مذاکره با ایالات متحده آمریکا خبر داد.
در دستور مسعود پزشکیان به سیدعباس عراقچی چرایی و چگونگی مذاکرات بیان شده است. وی در توضیح چرایی آغاز مذاکرات، این تصمیم را ناشی از درخواست دولتهای دوست در منطقه برای پاسخ به پیشنهاد رئیسجمهور آمریکا اعلام کرده است. رئیسجمهور همچنین چگونگی انجام مذاکرات عادلانه و منطفانه را نیز مشروط به چند قید از جمله وجود فضای مناسب و عاری از تهدید، دوری طرف مقابل از توقعات بیمنطق، حفظ منافع ملی با رعایت اصول عزت، حکمت و مصلحت بیان کرده است.
با این حال در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره چشمانداز مذاکرات واشنگتن و تهران زیر سایه تهدید، شکل پیچیده و مبهمی به خود گرفت و این ابهامسازی یک روز پس از دستور رئیسجمهور در شامگاه چهارشنبه ۱۵ بهمن ماه به اوج خود رسید تاجائیکه حتی برخی رسانههای غربی خبر از لغو مذاکرات دادند با، اما سرانجام صبح جمعه ۱۷ بهمن ماه اولین دور مذاکره ایران و آمریکا پس از جنگ ۱۲ روزه به میزبانی عمان برگزار شد.
وزیر امور خارجه جمعه شب پس از انجام مذاکرات با اشاره به اینکه موضوع گفتوگوی ایران و آمریکا صرفا هستهای است، گفت: در جلسه امروز اینکه گفتوگوهای هستهای و حلوفصل مسائل اصلی باید در فضایی آرام، بدون تنش و بدون تهدید، صورت گیرد مورد اشاره ما قرار گرفت. لازمه هر گفتوگویی، خودداری از تهدید و فشار است. ما این نکته را امروز نیز بهصراحت مطرح کردیم و انتظار داریم که حتماً رعایت شود تا امکان ادامه گفتوگوها فراهم باشد.
در راستای تحلیل فضای کشور و زمینههای اتخاذ این تصمیم با غلامحسین کرباسچی، سیاستمدار باسابقه کشورمان و تحلیلگر مسائل سیاسی گفتوگو کردهایم. آنچه در ادامه میآید مشروح گفتوگو با وی است.
دستور رئیسجمهور برای کاهش فضای تنشآلود اقدام خوبی بود
غلامحسین کرباسچی در تحلیل دلایل دستور رئیسجمهور به وزارت امور خارجه برای ازسرگیری مذاکرات با آمریکا، گفت: دستور رئیسجمهور برای مذاکره و اینکه انشاءالله روابط کشور با اروپا و آمریکا از این وضعیت خارج شود و اگر نرمال هم نمیشود حداقل از حالت تنشآلود فاصله بگیرد، اقدام خوبی است البته این مسئله جزو وعدههای انتخاباتی رئیسجمهور بود و با تاخیر و خسارهای زیاد در حال انجام است. زمانی که آقای پزشکیان میخواست برای اجلاس سازمان ملل برود من و بسیاری از دلسوزان دیگر به ایشان پیغام دادیم که اگر بتوانید هماهنگی ایجاد کنید تا مناقشات روابط بینالمللی و به طور خاص مسائل میان ایران و آمریکا با رعایت شروط عزت، حکمت، مصلحت به سرانجام برسد، خوب است.
مردم از این همه تنش خستهاند و کشور سالهای سال است که درگیر تنش شده است.
این فعال سیاسی با بیان اینکه مردم از این همه تنش خستهاند و کشور سالهای سال است که درگیر تنش شده، تصریح کرد: مسئولین هر روز دم از مذاکرات میزنند، یک روز میگویند خوب شد و روز دیگر خبر میدهند که بد شده است! و به همین دلیل آن زمان به رئیسجمهور گفتیم حالا که به نیویورک میروید فضا به گونهای باشد که این سفر برای مردم فایده داشته باشد و گفتوگوهایی را شکل دهید که به نتیجه برسد.
کرباسچی ادامه داد: حالا با خود میگویم اگر احیانا آن زمان رئیسجمهور میتوانست کار را به جایی برساند تا بخشی از تنشها کاسته شود، آیا زیانهای اخیر از جمله تلفات جانی و آسیبهایی که به مردم، آبروی کشور و انقلاب در پی فاجعه اخیر وارد شد، قابل پیشگیری نبود؟ آیا احتمال نمیدادند اگر روابط تنشزای ما تا حدی کمتر میشد آن اتفاقات هم رقم نمیخورد و این همه جانهای عزیز در کشورمان از دست نمیرفت؟
در کشور باگ تصمیمگیری داریم
وی با بیان اینکه متاسفانه در کشور باگ تصمیمگیری داریم، اظهار داشت: چالش تاخیر در تصمیمها به قدری خسارت به مردم و کشور وارد کرده است که اگر روزی بخواهیم حساب و کتاب کنیم، چه پاسخی برای مردم خواهیم داشت؟ اصلا وقتی تصمیمگیری مسئولین به موقع نیست و دیر اتخاذ میشود، آیا توجه دارند که چه زیانهایی به کشور وارد میشود؟
چالش تاخیر در تصمیمها به قدری خسارت به کشور وارد است که اگر روزی بخواهیم حساب و کتاب کنیم، چه پاسخی خواهیم داشت؟
این فعال سیاسی در ارزیابی علت درخواست کشورهای منطقه از جمهوری اسلامی ایران برای از سرگیری مذاکرات گفت: طبیعی است که آنها نیز میخواهند منطقه آرام باشد، زیرا تنش حضور آمریکا که با قلدری و زورگویی به منطقه آمده است در همه کشورهای اطراف منعکس میشود در حالیکه آنها میخواهند به توسعه دست یابند و مردمشان در رفاه باشند؛ بنابراین وقتی از ایران درخواست پذیرش مذاکره دارند قطعا منافع خودشان را در نظر گرفتهاند.
درخواست مردم ایران برای مذاکره مهمتر از دیگران است
کرباسچی ادامه داد: هر چند دستور رئیسجمهور به درخواست کشورهای دوست منطقه اتخاذ شده است، اما ایشان باید بیش از توجه به پیشنهاد و درخواست دیگران به درخواست مردم کشور خودمان توجه کند. مردم از لحاظ معیشتی و بسیاری مسائل دیگر گرفتاریهای زیادی دارند؛ همین که هر شب شاهد تبلیغات رسانههای بیگانه و فضای مجازی در زمینه حمله به کشور هستند، دچار تنش روانی میشوند؛ بنابراین رسیدگی به این وضعیت مهمتر از درخواست کشورهای همسایه است.
درخواست ۹۰ میلیون جمعیت از رئیسجمهور این است که در امنیت، آسایش و با خیال آسوده زندگی کنند. این فعال سیاسی و رسانهای با تاکید بر اینکه درخواست ۹۰ میلیون جمعیت از رئیسجمهور این است که در امنیت، آسایش و با خیال آسوده زندگی کنند، تصریح کرد: هر روز خبری در باره مذاکرات بر بازارهای مالی و وضعیت اقتصادی جامعه تاثیر میگذارد و مردم خواهان عبور از این وضعیت هستند؛ بنابراین خوب بود رئیسجمهور در دستور اخیرشان به قولی که به مردم در زمان انتخابات داده بودند هم اشاره میکردند و میگفتند بر اساس مصالح کشور میخواهند از این شرایط تنشزا بکاهند.
کرباسچی در پاسخ به این پرسش که نقش رسانهها در این شرایط چیست؟ گفت: در برابر افراطیون از رسانهها کاری ساخته نیست، زیرا آنها نیز رسانه دارند و دائم در آتش جنگ میدمند و منتقدانشان را به غرب گدایی و تبعیت از آمریکا و اسرائیل متهم میکنند. باید اراده نظام آنها را مهار کند تا کشور رنگ و روی آرامش به خود ببیند. اصلا معلوم نیست این تندروها از کجا آمدهاند و چه تفکری دارند، فقط ۱۰ دقیقه به قرآن و نهجالبلاغه مراجعه کنند و ببینند آیا برای زندگی مردم امنیت ایجاد شده است؟ حالا از بهبود وضعیت اقتصادی و معیشتی بگذریم.
باید اراده نظام تندروها را مهار کند تا کشور رنگ و روی آرامش به خود ببیند.
این فعال سیاسی در ارزیابی نتایج دور جدید مذاکرات ایران و آمریکا گفت: اگر رویکرد عقلانی اتخاذ شود، باید ناراحتی و فشار به مردم خاتمه پیدا کند، دستگاههای اجرایی و اقتصادی کارآمدی خود را از دست دادهاند و قادر به انجام فعالیت اقتصادی و توسعهای نیستند. کشور یک روز به علت ناترازی آب و برق و روز دیگر در پی آلودگی هوا تعطیل میشود و مسئولین این آمار و ارقام را بهتر از هر کسی میدانند.
کرباسچی در پایان تاکید کرد: شرایط نباید به گونهای باشد که وقتی مثلا جایی آتشسوزی میشود مردم شایعات رسانههای بیگانه و فضای مجازی را باور کنند و به این نتیجه برسند که دشمن حمله کرده است! در حالیکه روزانه هزاران آتشسوزی در نقاط مختلف جهان رخ میدهد، اما مردم سایر کشورها اینگونه دچار اضطراب نمیشوند. پس از سالها که مردم دوران جنگ، محاصره و تحریم را سپری کردهاند آیا وضعیت زندگی آنها باید اینگونه باشد؟! با این شرایط نمیتوان کشور را اداره کرد؛ بنابراین رئیس جمهور باید وضعیت را تغییر دهد.
