روایت مردم تهران از گرانی دارو

افزایش قیمت دارو باعث شده که بسیاری از بیماران نتوانند داروهای مورد نیاز خود را به موقع تهیه کنند. این مسئله به ویژه برای افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن که نیاز به مصرف مداوم دارو دارند، بسیار نگران‌کننده است‌.

بسیاری از بیماران استان تهران و خانواده‌های آن‌ها به دلیل افزایش مداوم قیمت داروها با دشواری‌های فراوانی در تأمین هزینه‌های درمان روبه‌رو شده‌اند.

بسیاری از مردم معتقدند که هزینه‌های درمان و دارو با درآمد خانوارها تناسب ندارد. در حالی که قیمت کالاها و خدمات مختلف افزایش یافته است، رشد درآمدها نتوانسته پاسخگوی این افزایش هزینه‌ها باشد. گرانی دارو فشار اقتصادی زیادی بر خانواده‌های کم‌درآمد وارد می‌کند. برخی از این خانواده‌ها مجبور می‌شوند بخشی از نیازهای ضروری خود را کاهش دهند تا بتوانند هزینه دارو را پرداخت کنند.

یکی از پیامدهای منفی افزایش قیمت دارو، خودداری برخی بیماران از ادامه درمان است. این موضوع می‌تواند سلامت افراد را به خطر انداخته و در بلندمدت هزینه‌های بیشتری را به جامعه تحمیل کند.

مردم انتظار دارند دولت و نهادهای مسئول نظارت بیشتری بر بازار دارو داشته باشند. کنترل قیمت‌ها و جلوگیری از افزایش بی‌رویه هزینه‌ها از جمله خواسته‌های اصلی شهروندان است. کمبود برخی داروها در کنار افزایش قیمت آن‌ها به برخی نارضایتی های عمومی دامن زده است. بیماران گاهی ناچار می‌شوند برای یافتن داروی مورد نیاز خود به چندین داروخانه مراجعه کنند.

مینا احمدی بیمار که برای تهیه دارو به یکی از داروخانه های مرکز تهران مراجعه کرده به خبرنگار ایرنا می گوید: من برای بیماری دیابت، قرص متفورمین مصرف می‌کنم، قیمت هر جعبه قرص، قبل عید ۲۲۰ هزار تومان بود، اما اکنون ۶۰۰ هزار تومان خریدم، روزی ۲ تا متفورمین می‌خورم بنابراین یک جعبه ۳۰ تایی فقط برای ۱۵ روزم کفاف می‌دهد، در ماه باید دو جعبه متفورمین بخرم یعنی ماهی حدود ۲ میلیون تومان. این دارو روز به روز گران‌تر می‌شود و در این شرایط در کنار گرانی مواد غذایی، مشکلات زیادی برای ما بیماران پیش می آید.

رضا شهروند دیگری که به دنبال انسولین برای مادرش است، نیز ادامه می دهد: روزانه باید بین دو تا سه بار قند مادرم را اندازه‌گیری کنم و براساس آن انسولین تزریق کند و اکنون بسیار گران شده و به علاوه از گذشته که قلم انسولین کمیاب شد مجبور بوده چندین بار از سوزن آن استفاده کند و در نتیجه دستش عفونت کرده و یک هفته در بیمارستان بستری شده است.

افسانه شهروند دیگری می گوید: امسال هزینه خرید نوار قند در طول چند ماه از ۸۰ هزار تومان به ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. هر بسته نوار اندازه‌گیری ۵۰ نوار دارد و برای یک بیمار که باید در روز چندین بار قند خون اندازه بگیرد عملا کمتر از یک ماه این بسته ماندگاری دارد.

عباس شهروند دیگری که دچار بیماری است، نیز ادامه می دهد: من هر سه ماه باید پول ویزیت پزشک متخصص بدهم که حداقل ۵۰۰ هزار تومان است، برای آزمایش‌ها هم اگر بیمه تکمیلی نداشته باشم باید ۲ میلیون تومان یا بیشتر پول بدهم و این وضعیت برای بیماران بسیار نگران کننده است و خیلی از آنها توان مالی زیادی ندارند.

مهدیه بازنشسته نیز که عمل قلب باز انجام داده، می گوید: هزینه داروهای من، به شرطی که بی‌کیفیت‌ترین داروها را بخرم، ماهی ۳ میلیون تومان است، من باید روزانه قرص پلاویکس بخورم، اما آنقدر گران شده که چند ماهی‌ است این قرص را نمی‌توانم بخرم، حقوق من ۲۰ میلیون تومان هم نیست. اگر بخواهم پلاویکس بخرم، هزینه داروهایم هر ماه ۶ میلیون تومان یا حتی بیشتر می‌شود. بیمه تامین اجتماعی هم هزینه این داروها را پوشش نمی‌دهد.

کارشناسان حوزه دارو معتقدند که حمایت از تولید داخلی دارو و کاهش وابستگی به واردات می‌تواند تا حدی به کنترل قیمت‌ها کمک کند. همچنین توسعه پوشش‌های بیمه‌ای می‌تواند فشار مالی بر بیماران را کاهش دهد.
افزایش شفافیت در نظام توزیع دارو و مقابله با سودجویی برخی افراد نیز از راهکارهای مهم برای کاهش مشکلات موجود به شمار می‌رود. این اقدامات می‌تواند اعتماد مردم را به نظام سلامت افزایش دهد.

در مجموع، گرانی دارو به یکی از دغدغه‌های جدی جامعه تبدیل شده و رسیدگی به این مسئله نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، حمایت از بیماران و همکاری همه نهادهای مسئول است تا دسترسی عادلانه مردم به دارو و خدمات درمانی تضمین شود.

بنابر اعلام سازمان غذا و دارو، بخشی از تأمین ارز دارو با ارز ترجیحی و بخش قابل توجهی با ارز غیرترجیحی انجام می‌شود. نرخ ارز غیرترجیحی از حدود ۷۰ هزار تومان در دی‌ماه به حدود ۱۵۰ هزار تومان رسیده است. همچنین قیمت مواد بسته‌بندی و اقلام جانبی به‌ویژه محصولات وابسته به صنایع پتروشیمی طی این مدت بین دو تا پنج برابر افزایش یافته است.

بهمن صبور رئیس انجمن داروسازان تهران در این زمینه به خبرنگار ایرنا می گوید: وقتی قیمت تمام شده تولید دارو افزایش پیدا می‌کند، اگر نرخ فروش افزایش نداشته باشد، تولیدکننده هم توان تولید نخواهد داشت. افزایش قیمت دارو به اقتصاد کشور بر می‌گردد که دچار تورم و افزایش شدید نرخ ارز یا کاهش ارزش ریال شده و همین تورم باعث افزایش قیمت دارو می‌شود.

وی ادامه می دهد: در این میان بیماران بیشترین ضرر را خواهند کرد و این در حالی است که سازمان‌های بیمه‌گر پایه نیز با ناترازی منابع و مصارف مواجه هستند و اگر بیمه‌ها نتوانند در حد منابع خود، هزینه‌ها را پوشش بدهند، پرداختی از جیب بیمار بیشتر می‌شود. پازلی که تنها راه حل آن، مصرف منطقی دارو و کاهش تقاضای القایی، تقویت بیمه‌های پایه و افزایش سهم سلامت از تولید ناخالص ملی است.

صبور با اشاره به رشد شدید هزینه‌های حقوق، مواد اولیه و بسته‌بندی می افزاید: در شرایط فعلی حکمرانی به‌طور ناخواسته فشار را بر صنعت دارو گذاشته و همین موضوع باعث شده قیمت تمام‌شده محصولات به‌شدت افزایش پیدا کند، ۶۰ درصد حقوق پایه اضافه شده و سایر هزینه‌ها هم هم‌زمان با تورم بالا رفته، نمی‌توان قیمت دارو را ثابت نگه داشت.

وی تصریح می کند: در کنار اصلاح قیمت‌ها، بیمه‌های پایه نیز باید پوشش خود را افزایش دهند تا بخشی از فشار مالی از دوش مردم برداشته شود.

مهدی پیرصالحی رئیس سازمان غذا و دارو نیز پیش تر گفته بود: اکنون بسیاری از مسیرهای حمل‌ونقل همچنان با محدودیت مواجه هستند. بخش عمده مواد اولیه داروهای اعصاب و روان و همچنین برخی واکسن‌ها از هند تأمین می‌شود و با وجود تلاش‌های فراوان، هنوز بخشی از محموله‌ها به کشور نرسیده است.

وی تصریح می کند: حدود ۱۰۰ تن ماده اولیه دارویی از زمان جنگ تاکنون در منطقه جبل‌علی امارات باقی مانده و بخشی دیگر نیز در بندر کراچی متوقف شده است. همه ظرفیت‌های دیپلماتیک و اجرایی کشور برای رفع این موانع به‌کار گرفته شده و وزارت راه، گمرک، بانک مرکزی و سایر دستگاه‌ها همکاری گسترده‌ای در این زمینه داشته‌اند.

پیرصالحی خاطرنشان می کند: باید به مردم اطلاع‌رسانی شود که در بسیاری از موارد داروهای جایگزین برای اقلام دارای کمبود وجود دارد و فرآیند تأمین داروهای مورد نیاز نیز با جدیت دنبال می‌شود.

در مجموع تحت تاثیر همین هزینه‌ها و نبود پوشش‌های کافی بیمه‌ها، بسیاری از مردم با یک بیماری دشوار زیر خط فقر می‌روند، یا از ادامه درمان صرف نظر می‌کنند، یا در بدترین شرایط جان خود را از دست می‌دهند و یا با یک بیماری دشوارتر و هزینه‌های گران‌تر مراجعه می‌کنند که هم برای بیمه‌ها سنگین‌تر می‌شود و هم بار سنگین‌تری برای نظام سلامت خواهد بود.