فروش ۷۰۰ میلیون دلاری موتور جنگنده آمریکا به ترکیه

وزارت امور خارجه آمریکا در اطلاعیه خود به کنگره اعلام کرد: «دولت ایالات متحده آماده است تا با در نظر گرفتن ملاحظات سیاسی، نظامی، اقتصادی، حقوق بشر و کنترل تسلیحات، مجوز صادرات این اقلام را صادر کند.»

به نوشته روزنامه ترکیه تودی، این فروش به طور گسترده به عنوان حرکتی به آنکارا پیش از اجلاس مهم ناتو در ماه آینده و به رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه که ترامپ او را متحد کلیدی خود می‌داند، تلقی می‌شود.

کنگره ۱۵ روز فرصت دارد تا قطعنامه مشترکی برای رد این فروش ارائه دهد که باید به تصویب سنا و مجلس نمایندگان برسد و می‌تواند توسط دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا وتو شود.

موتورهای جنگنده کان ترکیه که توسط جنرال الکتریک (GE) تولید شده‌اند، اولین جت جنگی بومی ترکیه را به کار خواهند انداخت. این پروژه در سال ۲۰۱۶ به عنوان بخشی از تلاش ترکیه برای خودکفایی بیشتر در دفاع پس از اختلافات گذشته با شرکای غربی و تحریم‌های تسلیحاتی آغاز شد.

مقامات ترکیه اذعان دارند که سال‌ها طول خواهد کشید تا کان جایگزین اف-۱۶های ساخت آمریکا شود که ستون فقرات نیروی هوایی این کشور را تشکیل می‌دهند.

خرید سیستم دفاع هوایی اس-۴۰۰ روسیه توسط ترکیه در سال ۲۰۱۹، روابط این کشور با واشنگتن را تیره کرد و حمایت کنگره از آنکارا را کاهش داد.

ایالات متحده با اعمال تحریم‌ها و حذف ترکیه از برنامه جت جنگنده اف-۳۵ به این اقدام واکنش نشان داد.

کنگره همچنین قانونی را تصویب کرد که هرگونه فروش اف-۳۵ به ترکیه را تا زمانی که سامانه‌های اس-۴۰۰ را حفظ کند، ممنوع می‌کند و به خطرات امنیتی که سیستم‌های روسی می‌توانند برای هواپیماهای جنگی ساخت آمریکا ایجاد کنند، اشاره کرد.

این موضوع حتی با وجود گرم شدن روابط در دوران ترامپ، همچنان یک نقطه اشتعال عمده بین دو کشور باقی مانده است.

به گفته دو منبع مطلع، از جمله یک مقام آمریکایی که با رویترز صحبت کردند، «گرگوری میکس» نماینده نیویورک، دموکرات ارشد کمیته امور خارجی مجلس و منتقد برجسته این فروش، در جریان یک فرآیند بررسی غیررسمی با دولت مخالفت کرده و با این بسته موافقت نکرده است. میکس در بیانیه‌ای با انتقاد از آنچه که او آن را عدم تلاش حسن نیت دولت برای توجیه او در مورد پیامدهای فروش این سامانه‌ها بر روابط دوجانبه و در اختیار داشتن سامانه‌های اس-۴۰۰ توسط ترکیه توصیف کرد، گفت: «این اقلام سال‌ها تحویل داده نخواهند شد و دولت بارها درخواست‌های مداوم برای اطلاعات و شفاف‌سازی در مورد جنبه‌های کلیدی سیاست ایالات متحده را نادیده گرفته است.»

میکس در بیانیه‌ای که در وبسایت کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان منتشر شد، گفت: «دولت به من اطلاع داد که بار دیگر بررسی کنگره را در مورد تأمین بیش از ۷۰۰ میلیون دلار تجهیزات دفاعی برای ارتش ترکیه دور خواهد زد.»

یک مقام دولت ترامپ که خواست نامش فاش نشود، ضمن رد ادعاها مبنی بر دور زدن کنگره گفت: «دولت همیشه در یک رابطه کاملا شفاف با کنگره است.علاوه بر ارتباط منظم با کنگره، تام باراک، مقامات وزارت جنگ و مقامات وزارت امور خارجه نیز شخصاً کنگره را در مورد این موضوع مطلع کردند.»

چندین قانونگذار دموکرات نیز گفتند که با فروش موتور مخالف هستند و به دولت در مورد فروش اف-۳۵ به آنکارا هشدار دادند.