بقایی: مذاکره محرمانه با آمریکا ساختگی است | چرا مذاکرات ایران و عمان بر سر تنگه هرمز طولانی شد؟

اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه در نشست خبری خود فرا رسیدن سالگرد بازگشت آزادگان سرافراز به کشور را گرامی داشت.

وی افزود: بازگشت آزادگان به کشور، جلوه‌ای از ایستادگی انسان و حفظ امید و کرامت در دشوارترین شرایط است. عزت و استقلال ایران مدیون ایستادگی نسل‌هایی لست که حاضر نبودند سرنوشت کشور را به اراده دیگران گره و واگذار کنند.

سخنگوی وزارت خارجه در بخش دیگری از صحبت‌های خود با یادآوری فرا رسیدن ۲۸ مرداد و محکوم کردن دخالت کشور‌های بیگانه در امور داخلی کشور‌ها از جمله ایران گفت: دشمنان در دوران اخیر نیز با خطای محاسباتی و تصور اینکه می‌توانند ایران را با فشار و ارعاب در راستای پیشبرد اهداف خود سوق دهند و سرنوشت کشور را تغییر دهند به ایران حمله کردند، این خطای محاسباتی، تبعاتی برای ما، منطقه و جهان داشت و همگان دیدند که ایران امروز با تجربه‌ای انباشته از استقلال و ایستادگی، کشوری با جامعه و ظرفیت متفاوت، به‌خوبی برای دفاع از حاکمیت خود ایستادگی می‌کند و می‌داند که چگونه از حاکمیت و تمامیت ارضی خود دفاع کند.

بقایی در پاسخ به سوالی درباره تنش دیپلماتیک بین ایران و قطر و سرنوشت خلبانان مفقود شده ایرانی گفت: ما همزمان که با قطر مراودات منظمی داریم و آنها در مباحث مرتبط با روند دیپلماتیک بین ایران و آمریکا نقش‌آفرینی می‌کنند، نگرانی‌ها و ملاحظات خود را نیز باید بیان می‌کنیم.

وی افزود: درباره چهار خلبان شجاع ایرانی که برای یک عملیات دفاعی عازم شدند تا منشا و مبدا تجاوز نظامی آمریکا علیه ایران را هدف قرار دهند، مطالبه ما برای روشن‌کردن وضعیت آنها، یک مطالبه جدی است. ظاهر امر ممکن است این باشد که نامه پس از ۶ ماه ارسال شده، اما ما از همان روزی که مطلع شدیم، موضوع را پیگیری کردیم. این اتفاق در روز‌های نخستین جنگ به وقوع پیوست و من در کنار آقای دکتر عراقچی بودم که از حادثه مطلع شدند و بلافاصله پیگیری سرنوشت خلبانان شجاع ما در دستورکار قرار گرفت. در ۲۵ یا ۲۶ اسفند، اولین مکاتبه را با صلیب سرخ انجام دادیم. پیگیری‌های سفارت ما در دوحه و پیگیری ما در تهران از سفارت قطر، از همان روز‌ها شروع شد و در هر جلسه‌ای این موضوع مورد تاکید بوده است.

توضیح درباره وضعیت خلبان‌های ارتش

بقایی تأکید کرد: مادامی که وضعیت خلبان‌های ما روشن نشده، فرض بر این است که آنها به اسارت درآمده‌اند؛ بنابراین ما از همه ظرفیت‌های خود استفاده خواهیم کرد تا وضعیت سه خلبان ما روشن شود. همچنین درود می‌فرستیم بر روان پاک خلبانی که پیکر او به میهن بازگشت و تشییع شد.

نامه‌ای به مجلس ارسال نکردیم

وی درباره موضع وزارت خارجه درباره طرح مجلس در خصوص «اقدام راهبردی تامین امنیت و پیشرفت پایدار تنگه هرمز و خلیج فارس» و اینکه آیا وزارت خارجه نامه‌ای در مخالف با این طرح به مجلس ارسال کرده است؟ گفت: چنین نامه‌ای را وزارت خارجه ارسال نکرده و ما به تصمیمات و روند‌های مجلس احترام می‌گذاریم. وزرات خارجه خود را مکلف می‌داند در روند‌های مربوط به قانونگذاری، همه نوع همکاری لازم را با مجلس انجام دهد و ما دیدگاه‌های خود را هر کجا که لازم باشد، بیان می‌کنیم. درباره این طرح هم نظرات خود را بیان کردیم. درباره مباحث مرتبط با حقوق حاکمیتی ایران بر تنگه هرمز، دریای هرمز و خلیج فارس ما از قبل قوانینی داریم و وزارت خارجه در دیدگاه‌هایی که مطرح کرده هم قوانین موجود را در نظر داشته و هم تحولات روز را.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: در ادامه مسیر هم همکاری‌های لازم را انجام خواهیم داد و هرکجا که بزرگواران مجلس از ما نظر بخواهند، دیدگاه‌های خود را مطرح خواهیم کرد.

سه عامل طولانی شدن توافق ایران و عمان بر سر تنگه هرمز

وی در ادامه نشست هفتگی خود در پاسخ به سوالی درباره مذاکرات ایران و عمان و اینکه چرا این مذاکرات هنوز به نتیجه نرسیده و روند آن طولانی شده است؟ سه عامل را در شکل‌گیری طولانی شدن روند توافق برشمرد و افزود: یک عامل، پیچیدگی موضوع است. در نظر داشته باشید که ناامنی در تنگه هرمز بر ما، بر منطقه و بر کل جهان تحمیل شد و دلیل آن نیز اقدام نظامی غیرقانونی آمریکا بود. شما برای اولین بار می‌خواهید سازوکار‌هایی را ایجاد کنید که هم حاکمیت دو دولت ساحلی را تأمین کند و هم تردد ایمن کشتی‌های تجاری در این آبراه را.

بقایی ادامه داد: موضوع دیگر، تعدد بازیگرانی است که در این روند سعی دارند اثرگذار باشند و عامل سوم و مهم، تلاش مخرب برخی طرف‌های بدسگالی است که نشان داده‌اند هیچ‌وقت به صلح و امنیت منطقه اهمیت نمی‌دهند و دوست دارند منطقه همیشه در آشوب باشد؛ بنابراین این سه عامل باعث شده که این روند مقداری زمان‌بر شود، ولی اگر همه این موارد را در نظر بگیرید، گفت‌و‌گو‌های ایران و عمان با جدیت ادامه دارد.

وی در مورد متن بیانیه مشترک میان ایران و عمان نیز تصریح کرد که دیدگاه‌ها تبادل می‌شود و هر دو طرف نشان داده‌اند که مصمم هستند برای تدوین سازوکاری که تأمین‌کننده منافع دو طرف و رفع‌کننده نگرانی‌ها باشد، تلاش کنند.

خبر مذاکره محرمانه با آمریکا ساختگی است

بقایی در پاسخ به سوال ایسنا درباره درستی یا نادرستی گزارش یکی از رسانه‌های آمریکایی مبنی بر اینکه آمریکا برای اطمینان از اینکه تیم مذاکره‌کننده ایران و روند مذاکرات مورد حمایت نیرو‌های مسلح و سپاه است، از طریق یک کانال غیررسمی در اقلیم کردستان عراق با سپاه پاسداران در ارتباط بوده تا از مورد اعتماد بودن این مذاکرات اطمینان حاصل کند و اینکه گفته شده نشست محرمانه‌ای نیز بین ایران و آمریکا در اربیل برگزار شده است؟ با رد موضوع نشست محرمانه میان ایران و آمریکا گفت: این خبر ساختگی است.

طرح موضوع وجود کانال ارتباطی با آمریکا از مسیر اربیل از سر استیصال طرف مقابل است

وی در مورد وجود کانال ارتباطی از مسیر اربیل نیز گفت: این موضوع، از شگرد‌های جنگ روانی و رسانه‌ای است و در راستای القای اختلاف بین ارکان تصمیم‌گیری در جمهوری اسلامی ایران مطرح می‌شود و تردید نکنید که این موضوع از روی استیصال مطرح شده است. در این شش ماه به خوبی نشان داده شد که انسجام و همدلی بی‌سابقه‌ای بین بخش‌های ذی‌صلاح در جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با موضوع صلح و جنگ وجود دارد.

بقایی تأکید کرد: هیات مذاکره‌کننده مورد اعتماد کامل همه ارکان نظام، از جمله بخش‌های دفاعی کشور است. از این جهت خدا را شاکریم و قطعاً هر تصمیمی که در رابطه با مذاکره انتخاب شود، با لحاظ دیدگاه‌ها و ملاحظات همه بخش‌های نظام صورت می‌گیرد. در این مدت ثابت شد که تصمیم‌گیری در جمهوری اسلامی ایران، نهادی است و نهاد‌های ذی‌صلاح هستند که با در نظر گرفتن همه موارد و جوانب، تصمیم نهایی را می‌گیرند.

سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به سوالی درخصوص نامه بحرین به سازمان ملل درخصوص توییت خود که در آن از عبارت «حکومت نوپا که بر بخشی از خاک ایران حکمرانی می‌کند» استفاده شده بود، گفت: هفته گذشته، سالگرد ۲۳ مرداد ۱۳۵۰ بود و باید ۲۴ و ۲۸ اردیبهشت سال ۱۳۴۹ را هم باید به خاطر داشت.

وی افزود: من در توئیت خود اشاره به نام کشوری نکردم، اما اگر کشوری خود را مخاطب آن توئیت فرض کرده، مباحث آن جداست. من نمی‌خواهم وارد موضوع شوم، اما باز هم حرف خود را تکرار می‌کنم که ما به حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی همه کشور‌های منطقه احترام می‌گذاریم، حتی کشوری که خود را مخاطب آن توییت فرض کرده.

وی افزود:، اما برای یادآوری خاطرات تاریخی، من هم به طرف بحرینی و هم به تاریخ‌نگاران خودمان و منطقه خاطرنشان می‌کنم که قطعنامه ۲۷۸ در سال ۱۹۷۰ تصویب شد و بر اساس آن، تصمیمی را برای حل‌وفصل اختلاف بین دو دولت انگلستان و ایران اتخاذ کرد. اینها خیلی روشن است که کل داستان از کجا شروع شد، اما من تاکید می‌کنم که ما بر اساس حسن همجواری، به حاکمیت کشور‌های منطقه احترام می‌گذاریم، اما دلیل طرح این موضوعات ناپایبندی برخی کشور‌های منطقه به حسن همجواری و عدم دقت نظر در واقعیت‌های تاریخی و جغرافیایی بود. اینکه شما در ماه رمضان، خاک و امکامات خود را در اختیار آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار دهید، بر مبنای اصل حسن همجواری و احترام به کشور همسایه است؟

بقایی تأکید کرد: این دسته از کار‌ها بیشتر از منظر فرار رو به جلو است. نمی‌توانیم فراموش کنیم اتفاقاتی که از ۹ اسفند شروع شد و همچنان ادامه دارد و یا اینکه بخواهیم واقعیت‌های دهه ۱۹۶۰ و ۷۰ را عوض کنیم.