قد و اندازه شکم چه ارتباطی با خطر سرطان دارند؟

نتایج یک بررسی تازه نشان می‌دهد قد و به‌ویژه اندازه دور شکم می‌تواند با خطر ابتلا به یکی از انواع سرطان ارتباط داشته باشد. پژوهشگران تأکید می‌کنند حفظ وزن متعادل، کاهش چربی شکمی و داشتن فعالیت بدنی منظم، از مهم‌ترین راهکار‌ها برای کاهش این خطر به شمار می‌رود. در ادامه مطلب «عصرایران» را می‌خوانید: 

قد بلند به خودی خود به معنی ابتلا به سرطان پروستات نیست، اما پژوهش‌ها نشان داده‌اند که قد و میزان چربی بدن ممکن است با خطر ابتلا به انواع تهاجمی‌تر این سرطان ارتباط داشته باشند.

در یک مطالعه بزرگ که توسط پژوهشگران دانشگاه آکسفورد انجام شد، اطلاعات ۱۴۱۸۹۶ مرد از ۸ کشور اروپایی بررسی شد. در طول حدود ۱۴ سال پیگیری، ۷۰۲۴ مورد سرطان پروستات و ۹۳۴ مرگ ناشی از این بیماری ثبت شد.

قد بلند چه ارتباطی با سرطان پروستات دارد؟

نکته مهم این است که در این مطالعه، قد با خطر کلی ابتلا به سرطان پروستات ارتباطی نداشت. با این حال، با افزایش قد، احتمال ابتلا به تومور‌های درجه بالا و همچنین خطر مرگ ناشی از سرطان پروستات افزایش یافت.

بر اساس نتایج این پژوهش، به ازای هر ۱۰ سانتی متر افزایش قد، خطر ابتلا به سرطان پروستات درجه بالا حدود ۲۱ درصد و خطر مرگ ناشی از این بیماری حدود ۱۷ درصد بیشتر بود. این اعداد مربوط به افزایش خطر نسبی هستند و به این معنا نیستند که هر فرد قد بلند ۱۷ یا ۲۱ درصد احتمال ابتلا به سرطان دارد.

پژوهشگران هنوز علت دقیق این ارتباط را نمی‌دانند. عواملی که با رشد بدن در دوران کودکی و نوجوانی ارتباط دارند، از جمله برخی عوامل هورمونی و رشد، ممکن است در این رابطه نقش داشته باشند؛ اما این موضوع هنوز به طور کامل مشخص نشده است.

چاقی مهم‌تر از قد است

در مورد وزن، شواهد بیشتری وجود دارد. چربی اضافی بدن با افزایش خطر سرطان پروستات پیشرفته و برخی انواع تهاجمی این بیماری ارتباط دارد. سازمان جهانی تحقیقات سرطان نیز شواهد مربوط به ارتباط چربی بیشتر بدن با سرطان پروستات پیشرفته را قابل توجه می‌داند.

در مطالعه آکسفورد نیز هر ۱۰ سانتی متر افزایش دور کمر با حدود ۱۳ درصد افزایش خطر ابتلا به تومور‌های درجه بالا و ۱۸ درصد افزایش خطر مرگ ناشی از سرطان پروستات همراه بود.

این ارتباط به معنای آن نیست که اضافه وزن حتما باعث سرطان پروستات می‌شود، اما حفظ وزن سالم یکی از اقداماتی است که می‌تواند به کاهش خطر سرطان‌های مختلف و به ویژه سرطان پروستات پیشرفته کمک کند.

آیا قد بلند بودن قابل پیشگیری است؟

خیر. قد یک ویژگی تعیین شده در طول رشد است و پس از پایان رشد نمی‌توان آن را تغییر داد؛ بنابراین این یافته نباید باعث نگرانی افراد قد بلند شود.

در مقابل، وزن و اندازه دور کمر تا حد زیادی قابل مدیریت هستند. داشتن فعالیت بدنی منظم، تغذیه متعادل و جلوگیری از افزایش وزن در بزرگسالی از توصیه‌های مهم برای کاهش خطر بسیاری از بیماری ها، از جمله برخی سرطان ها، محسوب می‌شود.

آیا هر مردی باید آزمایش PSA انجام دهد؟

آزمایش PSA می‌تواند به تشخیص سرطان پروستات کمک کند، اما برای همه مردان و در هر سنی به یک شکل توصیه نمی‌شود. تصمیم درباره غربالگری باید بر اساس سن، سابقه خانوادگی، عوامل خطر و گفت‌و‌گو با پزشک انجام شود.

همچنین سرطان پروستات یک بیماری واحد با رفتار یکسان نیست؛ برخی تومور‌ها رشد آهسته‌ای دارند، در حالی که بعضی انواع می‌توانند تهاجمی باشند؛ بنابراین تشخیص زودهنگام و ارزیابی درست خطر اهمیت زیادی دارد.

نکته امیدوارکننده این است که سرطان پروستات در صورت تشخیص در مراحل موضعی، معمولا چشم انداز بسیار خوبی دارد. بر اساس جدیدترین آمار انجمن سرطان آمریکا، بقای نسبی ۵ ساله برای سرطان پروستات موضعی و منطقه‌ای بیش از ۹۹ درصد است، در حالی که این رقم برای بیماری منتشرشده به نقاط دوردست حدود ۳۸ درصد است؛ بنابراین قد بلند بودن به تنهایی جای نگرانی ندارد؛ اما حفظ وزن سالم، فعالیت بدنی و توجه به عوامل خطر شناخته شده می‌تواند بخش مهمی از مراقبت از سلامت مردان باشد.

اگر درباره خطر سرطان پروستات، سابقه خانوادگی یا انجام آزمایش PSA نگرانی دارید، با پزشک مشورت کنید.