بقایی: نباید بین ونس و روبیو تفاوت معناداری قائل شویم/ درخواست غرامت از کشور‌های خلیج فارس

اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه در ابتدای نشست خبری هفتگی خود با اشاره به تشییع تعدادی از شهدای گمنام در روز جمعه گذشته و گرامی داشت یاد این شهدا در بخشی از سخنان خود به آخرین تحولات غزه و کرانه باختری اشاره کرد و گفت: تحولات دردناکی در فلسطین اشغالی همچنان در حال وقوع است و رژیم صهیونیستی در پیشبرد نسل‌کشی فلسطینی‌ها از زمستان نیز کمک گرفته است.

وی با اشاره به وضعیت فلسطینی‌ها در این ایام و تصاویر و اخبار منتشر شده در این ارتباط گفت: این وضعیت وجدان هر انسان آزاده‌ای را به درد می‌آورد.

موضوع فلسطین یک موضوع عربی، اسلامی و منطقه‌ای نیست

بقائی همچنین با اشاره به وضعیت کرانه باختری و اینکه وضعیت این منطقه بهتر از غزه نیست، تاکید کرد: موضوع فلسطین یک موضوع عربی، اسلامی و منطقه‌ای نیست، بلکه مسئله فلسطین، مسئله انسان معاصر است.

سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به پرسشی درباره انتشار گزارش ضدایرانی مدیرکل آژانس در خبرگزاری‌های غربی در آستانه نشست فصلی شورای حکام گفت: درباره نحوه گزارش‌های آژانس، این نهاد دچار یک مشکل ساختاری است و اولین بار نیست که این گزارش‌ها قبل از انتشار رسمی، سر از رسانه‌های غربی درمی‌آورد. این یک نقصی است که آژانس باید با آن برخورد کند، البته اگر اراده‌ای وجود داشته باشد، اما به‌نظر می‌رسد این اقدام تعمدی است.

بهانه‌سازی برای تشدید فضا درباره برنامه هسته‌ای ایران سودی نداشته است

وی افزود: فارغ از بحث شکل، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تحت تاثیر رویکرد‌های جانبدارانه برخی از مدیران آن و البته تحت نفوذ آمریکا و برخی کشور‌های اروپایی بر همان روشن پیشین خود پافشاری می‌کند؛ یعنی گزارش‌دهی یک‌سویه درباره برنامه هسته‌ای ایران و این به اعتبار آژانس به‌عنوان نهاد صلاحیت‌دار بین‌المللی در موضوع هسته‌ای آسیب زده و هم مسئولیت آژانس را در پی خواهد داشت.

بقائی با بیان اینکه «بهانه‌سازی برای تشدید فضا درباره برنامه هسته‌ای ایران سودی برای آنها نداشته است»، گفت: به این دلیل که در دوره قبلی هم که قطعنامه‌ای صادر کردند، منجر به طرح موضوع در شورای امنیت شد، اما می‌دانیم دو عضو دائمی شورا اساسا با این رویکرد موافق نیستند، کلیت موضوع اسنپ‌بک را غیرقانونی می‌دانند و این باعث شده در سطح شورای امنیت هم با نوعی انشقاق مواجه باشیم.

وی افزود: یک نکته مهم در این گزارش این است که آژانس جزو موارد معدودی است که مجبور شده اعتراف کند که حملات صورت‌گرفته علیه تاسیسات هسته‌ای ایران، یک وضعیت بی‌سابقه‌ای را ایجاد کرده و باعث شده فعالیت‌های آژانس در این مختل شود. با وجود این، انتظار رفته و می‌رود که آژانس بدون لکنت و به صورت صریح، این واقعیت را بیان کند که دلیل وضعیت فعلی، حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی بود. در دو نوبت در میانه مذاکرات به ایران حمله شد و تاسیسات تحت پادمان تحت حمله قرار گرفت، اما متاسفانه آژانس، شورای حکام و شخص مدیرکل این واقعیت عریان را تاکنون نادیده گرفته‌اند.

بقائی تاکید کرد: مادامی که این وضعیت ادامه داشته باشد، ما نمی‌توانیم انتظار تحولی در رابطه با همکاری‌های ایران و آژانس داشته باشیم چراکه خود آژانس هم معترف است که حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه تأسیسات هسته‌ای ایران باعث ایجاد این وضعیت شده است.

وی افزود: در مورد موضوع معاهده ان‌پی‌تی، این موضوعی است که باید در نهاد‌های ذی‌ربط و بر اساس فرایند‌های قانونی مربوطه درباره آن تصمیم‌گیری شود. مادامی که عضو معاهده هستیم، به تعهدات مندرج در آن نیز پایبند خواهیم بود.

چین و روسیه در تعامل با آمریکا خواستار پاسخگویی آن در ارتباط با وضعیت فعلی در منطقه خواهند شد

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این سوال که قرار است در اواخر هفته جاری احتمالا نشست سه جانبه روسیه، چین و آمریکا برگزار شود و یکی از محور‌های اصلی این نشست احتمالا موضوع ایران خواهد بود، آیا ایران در این ارتباط با کشور‌های چین و روسیه گفت‌وگویی کرده است؟ گفت: اینکه سه قدرت جهانی بخواهند در مورد یک قدرت جهانی دیگر گفت‌و‌گو کنند، امر عجیبی نیست.

وی افزود: ما با روسیه و چین در تماس نزدیک هستیم، آنها شرکای راهبردی ما هستند مواضع ما را به خوبی می‌دانند، آنها دو کشوری هستند که با رویکرد یک جانبه و ستیزه‌جویانه آمریکا مخالف هستند و می‌دانند که آنچه در منطقه ما شاهد هستیم نتیجه عملکرد آمریکا است و قطعاً در تعامل با آمریکا خواستار پاسخگویی آمریکایی‌ها در ارتباط با این وضعیت خواهند شد.

بقایی در مورد رایزنی ایران با چین و روسیه نیز گفت: رایزنی‌های ما با چین و روسیه به صورت مستمر ادامه دارد و این گفت‌و‌گو‌ها به صورت تلفنی و دیدار انجام می‌شود و ما با سفارتخانه‌های پکن و مسکو در تهران به صورت مستمر در تماس هستیم.

آمریکا دیپلماسی و مذاکره را از معنا تهی کرده است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سوالی درباره اظهارات متناقض مقامات آمریکایی و اینکه اساسا می‌توان اظهارات آنها درباره دیپلماسی را جدی گرفت؟ گفت: ما به دعوا‌های داخلی آنها کاری نداریم، اما این یک واقعیت است که آمریکا دیپلماسی و مذاکره را از معنا تهی کرده است. دیپلماسی و مذاکرات دیپلماتیک همیشه به‌عنوان ابزاری برای جلوگیری از تنش و برقراری صلح به کار می‌رود. در رابطه با آمریکا، در کمتر از ۹ ماه، از دیپلماسی برای کمین کردن و شبیخون زدن استفاده کردند، از این رو، دنیا با سوءظن کامل به ادعا‌های دیپلماتیک آمریکا نگاه می‌کند و قطعاً هر کشوری، به‌ویژه کشوری مانند ایران که تجربه بسیار سنگینی از تعامل با آمریکا دارد، حتما در هر فرایند و روندی موظف است این تجارب را به‌دقت مدنظر قرار دهد، در هر فرایندی که لازم باشد در حوزه دیپلماسی از آن استفاده می‌کنیم.

ادعای کشور‌های خلیج فارس برای دریافت غرامت از ایران بی‌مبنا است

اسماعیل بقائی در پاسخ به این سؤال که ادعا‌های دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس در نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد درباره مسئول شناختن ایران در قبال حملات به برخی کشور‌های منطقه و درخواست غرامت از تهران چه مبنای حقوقی دارد و با توجه به نقش برخی از این کشور‌ها در فراهم کردن زمینه حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، مسئولیت آنها چگونه ارزیابی می‌شود و ایران چه اقداماتی برای مستندسازی این حملات انجام داده است؟ اظهار کرد: این ادعا را خیلی جدی نگیرید، زیرا خودشان هم می‌دانند که این ادعا تا چه اندازه بی‌مبنا و سبک است.

پرونده حمایت کشور‌های خلیج فارس از صدام حسین هنوز باز است

وی افزود: این کشور‌ها یا دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس باید مراقب باشند که زخم‌های کهنه را نیشتر نزنند. آنها باید بدانند که خاطره حمایت‌های همه‌جانبه کشور‌های منطقه از رژیم صدام حسین هنوز از یاد ایرانیان محو نشده است. آن پرونده همچنان باز است و هیچ تردیدی وجود ندارد که برخی از کشور‌های منطقه چند صد میلیارد دلار به رژیم صدام کمک کردند. کمک‌های تسلیحاتی، سیاسی و نظامی از طریق اعزام نیرو و سرباز، همگی مستند شده و مطالبه تاریخی ایرانیان است.

سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: در شرایطی که این کشور‌ها فعالانه در تجاوز نظامی علیه یک کشور همسایه مشارکت داشته و فضا، خاک و آب خود را در اختیار متجاوزان علیه سرزمین ایران قرار داده‌اند، چگونه می‌توانند از دریافت غرامت از ایران صحبت کنند؟ وقتی مقام‌های آمریکایی در بالاترین سطوح نظامی و غیرنظامی، از جمله رئیس‌جمهور، وزیر امور خارجه و فرمانده سنتکام، صراحتاً اعلام می‌کنند که کشور‌های منطقه به‌طور فعالانه به آنها کمک کرده‌اند و از این کشور‌ها تقدیر می‌کنند، آیا این کشور‌ها می‌توانند چنین موضوعی را کتمان کنند؟ شواهد در این زمینه بسیار روشن است.

ایران از کشور‌های حوزه خلیج فارس مطالبه غرامت دارد

بقائی با اشاره به مسئولیت حقوقی کشور‌های مشارکت‌کننده در حمله نظامی علیه ایران تصریح کرد: آسیب‌ها و خساراتی که به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم به ایران وارد شده، در برخی موارد منشأیی در کشور‌های منطقه داشته است. طبق حقوق بین‌الملل، کشور‌هایی که به هر نحوی، مستقیم یا غیرمستقیم، در تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران نقش داشته‌اند، بر اساس قطعنامه ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد و بند «و» ضمیمه این قطعنامه، همراه و هم‌دست متجاوزان محسوب می‌شوند و در جنایات ارتکابی شریک هستند. بنابراین، این ایران است که از این کشور‌ها مطالبه غرامت دارد.

وی در پاسخ به بخش دیگری از این سؤال درباره اقدامات ایران برای مستندسازی نقش کشور‌های منطقه در حملات علیه ایران گفت: تمامی مواردی که نشان‌دهنده نقش کشور‌های منطقه در کمک به آمریکا و رژیم صهیونیستی برای حمله به ایران است، مستند شده و از طریق مجاری دیپلماتیک، مستقیماً به این کشور‌ها اعلام شده است. جمهوری اسلامی ایران قطعاً این موضوع را با جدیت پیگیری خواهد کرد.

سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر مسئولیت کشور‌های منطقه در قبال پیامد‌های حمله نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران اظهار کرد: مسئولیت این دسته از کشور‌های منطقه در قبال پیامد‌ها و تبعات این تجاوز محرز است. این موضوع آن‌قدر آشکار و روشن بوده که حتی اگر مقام‌های آمریکایی نیز به آن اعتراف نمی‌کردند و صراحتاً از این کشور‌ها تقدیر نمی‌کردند، برای ما روشن بود. موشک‌ها، پهپاد‌ها و هواپیما‌هایی را که از پایگاه‌های نظامی مستقر در این کشور‌ها به پرواز درآمده‌اند، کمک‌های لجستیکی و پشتیبانی ارائه‌شده به نیرو‌های متجاوز و همچنین پایگاه‌هایی را که در این کشور‌ها تخریب شده‌اند، از جمله شواهد مشارکت آنها در تجاوز علیه ایران است.

وی تأکید کرد: هیچ اقدامی از سوی ایران علیه حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی کشور‌های همسایه صورت نگرفته است. اقداماتی که ایران در دفاع از خود انجام داده، بر اساس ماده ۵۱ منشور ملل متحد، مطلقاً ماهیت دفاعی داشته و منشأ و مبدأ حملات علیه ایران، یعنی پایگاه‌ها و دارایی‌های نظامی آمریکا را که برای حمله به ایران مورد استفاده قرار گرفته‌اند، هدف قرار داده است.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی درباره عدم شرکت مجدد آمریکا در نشست بررسی دوره‌ای حقوق‌بشر خود در نشست شورای حقوق‌بشر سازمان ملل متحد، گفت: این نشان می‌دهد آمریکا واقعا هیچ باوری به شعار‌هایی که در رابطه با حقوق‌بشر می‌داد و احیانا الان می‌دهد، ندارد و البته خیلی هم تعجب نکنید. وزیر خارجه آمریکا همین چند روز قبل اعلام کرد «با کسی که شمشیر در دست دارد، صحبت از قانون نکنید.» این نشانگر اوج بی‌مسئولیتی هیات حاکمه‌ای است که معتقدند قدرت برتر در جهان هستند یعنی که هیچ ارزشی برای حقوق بین‌الملل، برای قواعد بین‌المللی که ملل خودشان بار‌ها از آنها استفاده ابزاری کردند، قائل نیستند.

وی افزود: در این دو سال، آمریکا از بسیاری از اسناد بین‌المللی و از سازمان‌های بین‌المللی خارج شد و به‌نوعی وضعیت خودش را از هنجار‌های بین‌المللی، هنجار‌های شناخته‌شده بین‌المللی، جدا کرد. بخشی از این سیاست علیه دیوان بین‌المللی کیفری در حال وقوع است. اصرار آمریکا بر مصون‌کردن رژیم صهیونیستی از هر گونه مواخذه به خاطر جنایت و نسل‌کشی بخشی از این سیاست است. این تحولات باید باعث شود که کشور‌ها به خصوص اروپایی‌ها مواضع واقع‌بینانه‌تری در مورد آمریکا و اقدامات ضد حقوق بشری آن اتخاذ کنند.

بقائی درخصوص درخواست آژانس برای بازگشت بازرسان این نهاد به ایران گفت: آژانس نمی‌تواند بدون درنظر گرفتن تاریخچه این مسئله، چنین خواسته‌ای را از ایران مطرح کند. خود آژانس در گزارش خود اذعان کرده که حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی، شرایط بی‌سابقه‌ای را ایجاد کرده و این وضعیت باعث شده دسترسی آژانس به تاسیسات هسته‌ای ایران مختل شود. آژانس باید تصمیم بگیرد که آیا می‌خواهد یک نهاد مستقل فنی باشد و یا همچنان تحت نفوذ آمریکا و برخی کشور‌های اروپایی. تکرار این گزاره‌ها، واقعیت را تغییر نمی‌دهد. واقعیت این است که مسئله‌ای که با آن مواجه هستیم، یعنی اخلال در فعالیت‌های آژانس در ایران، نتیجه مستقیم حملات آمریکا و رژیم صهیونسیتی به ایران به‌اضافه رفتار غیرمسئولانه آژانس است.

ایران از حق استفاده و داشتن برنامه هسته‌ای طبق ان پی تی نمی‌گذرد

سخنگوی وزارت امور خارجه، در پاسخ به این سؤال که آیا آمریکا در جریان مذاکرات غیرمستقیم یا در قالب پیشنهاد‌های رسمی و غیررسمی خود به ایران، طرحی برای وادار کردن ایران به چشم‌پوشی از برنامه هسته‌ای‌اش ارائه کرده است، اظهار کرد: سیاست اعلامی آمریکا از ابتدا در این جهت بوده است که ایران از حق خود طبق معاهده منع اشاعه برای استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای کوتاه بیاید. آمریکا این موضوع را بسیار صریح اعلام کرده است، اما ایران طرفی نیست که از حق بنیادین، حق حاکمیتی و حقی که طبق معاهده منع اشاعه برای آن پیش‌بینی شده است، بگذرد.

وی درخصوص محور‌های رایزنی روسای جمهور ایران و عراق در حاشیه اجلاس آنتالیا گفت: در هر تماس و گفت‌و‌گو میان مقام‌های جمهوری اسلامی ایران و عراق، درباره همه موضوعاتی که منافع مشترک و متقابل دو کشور یا نگرانی‌های مشترک آنها محسوب می‌شود بحث می‌شود، از جمله امنیت مرزها، روابط اقتصادی و تجاری دو کشور و همچنین تداوم روابط دوستانه دو ملت بزرگ ایران و عراق، علی‌رغم فشار‌هایی که از سوی آمریکا و دیگران وجود دارد. دلیل این امر آن است که رهبران هر دو کشور هم از تاریخچه روابط آگاه هستند و هم به این واقعیت وقوف دارند که ایران و عراق همسایگان دائمی یکدیگر خواهند بود و دوستی همسایگان دائمی، اتفاقاً در چنین مواقعی باید اثبات شود.

سخنگوی وزارت امور خارجه، در پاسخ به سؤال ایسنا درباره اتهامات فرانسه مبنی بر دست داشتن ایران در حملات سایبری به سامانه‌های سرمایشی برخی فروشگاه‌های مواد غذایی این کشور و همچنین ادعا‌های مطرح‌شده از سوی وزیر کشور بلژیک در این زمینه علیه ایران و این که با توجه به این اتهامات، آیا می‌توان گفت روابط ایران و اروپا وارد فاز جدید از تقابل شده است؟ اظهار کرد: این به یک عادت تبدیل شده است که کشور‌های اروپایی بدون اینکه احساس نیازی به ارائه مدرک و دلیل بکنند، صرفاً به اتهام‌زنی می‌پردازند. 

ادعای دست‌کاری ایران در یخچال‌های فرانسوی برای فرار از قصورات خودشان است

فرانسه روند اتهام‌زنی علیه ایران را متوقف کند

وی اتهامات فرانسه و دیگر کشور‌ها را «مطلقاً بی‌پایه و اساس» خواند و گفت: این اتهامات به همان اندازه بی‌اساس و سخیف که یک سناتور آمریکایی یکی دو روز قبل ادعا کرد ایرانیان کودکان‌شان را می‌کشند و در مایکروویو قرار می‌دهند! وقتی خبرنگاری از او شواهد و مدارک این ادعا را درخواست می‌کند، پاسخ می‌دهد که خودتان بروید و ببینید یا وقتی درباره میناب از او سؤال می‌شود، آن را تبلیغات دروغین دولت ایران می‌خواند!

سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: این الگو متأسفانه در میان آمریکایی‌ها و یکی از کشور‌های اروپایی رواج پیدا کرده است؛ اتهام‌زنی بدون ارائه هیچ دلیل و مدرکی. به نظر می‌رسد ادعای دست‌کاری ایران در یخچال‌های فرانسوی با هدف فرار از قصورات خودشان مطرح شده است. وظیفه فرانسه بوده و هست که اگر ایرادی در سامانه‌های سایبری خود یافته، آن را برطرف و ترمیم کند.

بقائی با اشاره به گزارش‌های پیشین درباره مشکلات این سامانه‌ها گفت: حدود پنج یا شش ماه پیش از این اتفاق، یکی از شرکت‌های مستقر در رژیم صهیونیستی اعلام کرده بود که این سامانه‌ها مشکل دارند. خودتان پیدا کنید پرتقال‌فروش را! طرفی که به عملیات‌های پرچم دروغین عادت دارد، متأسفانه در سطح کشور‌های اروپایی نیز برای چنین عملیات‌هایی مشتری وجود دارد و این ادعا‌ها به‌راحتی خریدار پیدا می‌کنند.

وی در ادامه، طرح این اتهامات را ناشی از تلاش برای فرافکنی و فرار از فشار افکار عمومی و همچنین تلاش رژیم صهیونیستی برای جلب حمایت کشور‌های اروپایی از اهداف خود در منطقه دانست و اظهار کرد: این موضوع هم به‌خاطر فرافکنی و فرار از فشار‌های افکار عمومی درباره مسائلی است که این کشور‌ها با آن مواجه هستند و هم به این دلیل که رژیم صهیونیستی به دنبال یارگیری از کشور‌های اروپایی برای پیشبرد مطامع خود در منطقه است.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد: ادعایی که علیه ایران مطرح کرده‌اند، مطلقاً هیچ وجاهتی ندارد. اتفاقاً ما اکنون از دولت فرانسه مطالبه داریم که این روند اتهام‌زنی علیه ایران را متوقف کند؛ زیرا این اقدام، یک عمل متخلفانه بین‌المللی است و مسئولیت بین‌المللی دولت فرانسه را به دنبال دارد.

برای صیانت از امنیت و منافع ملی خود، منتظر هیچ کسی نیستم

وی در پاسخ به سوالی درباره مذاکرات نیز گفت: ما بر کار خودمان متمرکز هستیم و برای صیانت از امنیت و منافع ملی خود، منتظر هیچ کسی نیستم و به خودمان و توانمندی‌های خودمان متکی هستیم. اینکه ایران از ابزار دیپلماسی استفاده کرده و همواره گفته هیچ ترسی از ورود به فرایند‌های دیپلماتیک نداریم، به این معنی نیست که ما امیدی به طرف یا طرف‌هایی بسته‌ایم. ما به بهترین شیوه‌ای که تشخیص دهیم منافع ملی ایران تامین می‌شود، اقدام می‌کنیم.

بقائی درخصوص پاسخ ایران به حملات آمریکا و هدف قرار دادن پایگاه آمریکا در بحرین در بامداد روز یکشنبه از سوی ایران گفت: پاسخ ایران به تعرضات آمریکا از خیلی وقت پیش ثابت شده است. ما گفته‌ایم که هیچ ضربه‌ای را بی‌پاسخ نمی‌گذاریم و هیچ تعرض نظامی آمریکا و دیگران بدون پاسخ نخواهد ماند. این را در عمل اثبات کرده‌ایم و در آینده هم به همین نحو، به شیوه و روشی که نیرو‌های نظامی مقتدر ما تشخیص دهند، اقدام خواهیم کرد.

برای کمک به انتقال اقلام بشردوستانه از تنگه هرمز آماده همکاری هستیم

سخنگوی وزارت امور خارجه، در پاسخ به سؤالی درباره درخواست یکی از مقام‌های ارشد سازمان ملل متحد در نشست اقلیمی کاپ ۳۱ در آنتالیا برای فراهم شدن امکان عبور محموله‌های کود شیمیایی از تنگه هرمز و اینکه آیا ایران برای عبور محموله‌های بشردوستانه از این تنگه تمایلی نشان داده است؟ اظهار کرد: ما از همان زمان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی، حتی در زمانی که در اوج درگیری قرار داشتیم، با بخش‌های ذی‌ربط سازمان ملل متحد در ارتباط بودیم و همان موقع نیز اعلام کردیم که برای کمک به انتقال اقلام بشردوستانه آماده همکاری هستیم.

وی با تأکید بر ضرورت توجه به ریشه‌های وضعیت کنونی تنگه هرمز افزود: سازمان ملل متحد از ابتدا مکلف بود در قبال تجاوز نظامی آشکار آمریکا و رژیم صهیونیستی موضع‌گیری کند. نقض بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد، موضوعی نیست که بتوان به‌سادگی از کنار آن گذشت و با صدور یک بیانیه دیپلماتیک و درخواست خویشتن‌داری از طرفین، آن را فیصله داد. مقام‌های سازمان ملل متحد نیز در این زمینه مسئولیت دارند.

سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: در شرایط فعلی، به‌جای اینکه ایران را مورد خطاب قرار دهند، باید طرفی را مخاطب قرار دهند که باعث و بانی این وضعیت است و افتخار می‌کند که با اجرای تحریم و محاصره اقتصادی علیه ایران، موجب اختلال در جریان تردد کشتی‌ها و رسیدن کالا‌ها به ایران شده است.

بقائی تصریح کرد: در هر گفت‌وگویی درباره امنیت تنگه هرمز و خلیج فارس، نباید این واقعیت را از یاد ببریم که تنها عامل و مسبب این وضعیت، آمریکاست.

در وضعیت دفاع از کیان ایران، دیپلمات‌ها موظف هستند از ادبیات متناسب برای پاسخ‌دهی به دشمن استفاده کنند

سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به این سوال که در روز‌های اخیر انتقاد‌هایی به دولت و وزارت خارجه مطرح شده مبنی بر اینکه چرا دیپلمات‌ها به جای استفاده از ابزرا‌های سیاسی و حقوقی از ادبیات نظامی صحبت می‌کنند و در مقابل این مسئولان نظامی و امنیتی هستند که به تهدید‌ها پاسخ می‌دهند. آیا در کشور جای مسئولیت‌ها عوض شده است؟، گفت: گاهی وقت‌ها فکر می‌کنم ما یادمان می‌رود که در یک جنگ تمام عیار در مصاف با بازیگران بسیار شرور قرار داریم که تمام توان خود را برای آسیب‌زدن به کیان ایران بسیج کرده‌اند. در چنین شرایطی تقسیم کار یا مباحث داخلی به هیچ عنوان نمی‌تواند بهانه‌ای برای این باشد که هر یک از اجزای حاکمیت در دفاع از ایران سستی به خرج دهند.

وی افزود: اساسا مگر طرف مقابل قاعده و چارچوبی را در تعرض علیه ایران رعایت می‌کند؟ دیپلمات‌های آنها خنجر به کمر بسته‌اند و نظامی‌های آنها، هر وقت که لازم شود، ادای دیپلمات‌ها را درمی‌آورند. به ادبیات آنها نگاه کنید. از توهین و فحاشی و استفاده از کلمات برای آسیب‌زدن به ایران در یغ نمی‌کنند. در این شرایطی که در وضعیت دفاع از کیان ایران قرار داریم، دیپلمات‌ها موظف هستند از ادبیات متناسب برای پاسخ‌دهی به دشمن استفاده کنند.

وضعیت کشور‌های منطقه و سرنوشت مردمان منطقه هیچ ارتباطی به آمریکا ندارد

بقائی در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات مارکو روبیو مبنی بر اینکه موضوع لبنان ارتباطی به ایران ندارد و اینکه «آیا این مواضع نشانه تلاش واشنگتن برای کنار گذاشتن لبنان از مذاکرات آتش‌بس با ایران است؟»، گفت: این پرسش را در واقع باید مردم لبنان و مردم منطقه از آمریکا بپرسند که موضوع لبنان و منطقه ما به شما چه ارتباطی دارد؟ آمریکا از فاصله ۱۲ هزار کیلومتری وارد منطقه ما می‌شود و درباره جزئیات تحولات آن اظهارنظر می‌کند، در امور داخلی کشور‌ها مداخله می‌کند و این مداخله نه فقط سیاسی است بلکه مداخله نظامی را نیز شامل می‌شود، اما می‌گویند تحولات منطقه چه ارتباطی به کشور‌های منطقه دارد.

بقائی تاکید کرد: در گفتمان آمریکایی‌ها، تحولات کشور‌ها هم به مردم همان کشور‌ها نیز ارتباطی ندارد! اگر دقیق شوید، همان‌گونه که در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ نشان دادند، پیام آمریکا این بود که وضعیت ایران چه ارتباطی به مردم ایران دارد و حتماً باید ما درباره کشور شما تصمیم بگیریم. این منش و رویکرد آمریکا در قبال کشور‌های دیگر از جمله کوبا و ونزوئلا نیز وجود داشته است، اما پاسخ این است که وضعیت کشور‌های منطقه و سرنوشت مردمان منطقه اتفاقاً هیچ ارتباطی به شما ندارد.

نباید بین ونس و روبیو تفاوت معناداری قائل شویم

سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین در پاسخ به سؤالی درباره انتصاب مارکو روبیو به‌عنوان مذاکره‌کننده ارشد آمریکا و کنار گذاشته شدن جی‌دی ونس و اینکه آیا این تغییر می‌تواند به جدی‌تر شدن مذاکرات و دستیابی به نتیجه منجر شود، اظهار کرد: برای ما مسائل و اختلافات داخلی و انتخاباتی آمریکا اهمیت چندانی ندارد. البته می‌دانیم که در بسیاری از موارد، مسائل داخلی آنها به حوزه دیپلماسی نیز سرایت کرده و دیپلماسی آمریکا تحت تأثیر اختلافات داخلی قرار گرفته است. از یک منظر، نباید تفاوت معناداری میان افراد مختلف قائل شد؛ زیرا به نظر می‌رسد در ارتباط با موضوع خاصی که با آن مواجه هستیم، یعنی تجاوز نظامی آمریکا علیه ایران، احتمالاً حتی در واشنگتن نیز تصمیم‌گیری نمی‌شود و در جای دیگری سکان سیاست خارجی آمریکا در منطقه غرب آسیا را می‌چرخانند.

وی تأکید کرد: همان‌طور که پیش‌تر نیز گفته‌ایم، برای ما عملکرد و رفتار آمریکا به‌عنوان یک دولت اهمیت دارد، نه رفت‌وآمد افراد یا احزاب مختلف.

بقایی در پاسخ به این سوال که آیا این احتمال وجود دارد که ایران در چارچوب دستیابی به توافق با آمریکا تعلیق موقت غنی سازی اورانیوم یا کاهش سطح غنی سازی به میزانی پایین‌تر از سطح تعیین شده را بپذیرد؟ گفت: خیر. الان اصلاً در این مرحله نیستیم. ما اصلا بحثی در مورد جزئیات مرتبط با موضوع هسته‌ای نداریم و نداشتیم در این مدت.

مسئله ایران و آمریکا، مستقیم یا غیرمستقیم بودن مذاکره نیست

سخنگوی وزارت امور خارجه، در ادامه این نشست خبری در پاسخ به سؤالی درباره انتشار برخی گزارش‌ها مبنی بر توصیه طرف‌های روسی و احتمالاً چینی به ایران برای ورود مستقیم به مذاکرات با آمریکا و اینکه ایران چه شروطی برای مذاکره مستقیم با واشنگتن دارد، اظهار کرد: اساساً مسئله ما مستقیم یا غیرمستقیم بودن مذاکره نیست و اینها بحث‌های کاملاً حاشیه‌ای است.

وی افزود: اصل موضوع را نباید فراموش کرد؛ ما با آمریکا مذاکره کردیم و به نتیجه رسیدیم. آمریکا در بالاترین سطح این توافق را امضا کرد، اما آن توافق حتی دو هفته هم دوام نیاورد. بنابراین، این موضوع ارتباطی به مستقیم یا غیرمستقیم بودن مذاکرات ندارد.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد: مسئله اصلی، وجود جدیت و اراده برای پیشبرد دیپلماسی در معنای متعارف آن است. دیپلماسی به معنای به‌رسمیت شناختن حقوق و منافع طرف مقابل و پرهیز از رویکردی است که در آن یک طرف بخواهد به‌صورت یک‌جانبه امتیاز بگیرد و طرف مقابل را بدون دریافت امتیازی رها کند. موضوع اصلی همین است و سایر مسائلی که مطرح می‌شود، عمدتاً گمانه‌زنی‌های رسانه‌ای درباره این است که فلان کشور‌ها چه خواسته‌هایی از ایران مطرح کرده‌اند یا مطرح نکرده‌اند. به نظرم باید اصل موضوع را مدنظر قرار داد.

اُف بر کسانی که جنایت کردند و اکنون خود را در مخفیگاه‌ها پنهان کرده‌اند

بقائی در پاسخ به این سوال که مقام‌های آمریکایی در این روزها، ضمن اینکه در مخفیگاه‌های خود پنهان شده‌اند، به ایران توهین و فحاشی می‌کنند. مثلاً دیدیم وزیر خزانه‌داری آمریکا که از افشای نشانی منزل جدیدش توسط وال‌استریت ژورنال بسیار عصبانی شده بود، با توهین به ایران و متهم کردن ایران به تروریسم، از واژه‌ای رکیک (F word) استفاده کرد. واکنش وزارت خارجه در این مورد چیست؟ گفت: آنها از حرف «اِف» استفاده کردند، ما هم این کلمه را داریم، اما با ضمه الف. ما می‌گوییم «اُف». اُف بر کسانی که واقعاً جنایت کردند و اکنون خود را در مخفیگاه‌ها پنهان کرده و به زمین و زمان فحش می‌دهند.

وی افزود: اینها همان کسانی هستند که بار‌ها مدعی پیروزی شدند و به جنایات خود افتخار کردند و الان، به‌ویژه پس از انتخابات آمریکا و مشخص شدن اینکه افکار عمومی آمریکا به هیچ عنوان آن روش و آن اقدامات را تأیید نمی‌کند، به فکر توجیه اقدامات خود افتاده‌اند. تروریسم فقط یک کلمه یا یک حرف نیست، تروریسم اقدامی است که آمریکایی‌ها در طول این ۵۰ تا ۶۰ سال، نه فقط علیه ایران بلکه علیه منطقه ما مرتکب شده‌اند. آمریکا نزد افکار عمومی جهان و افکار عمومی خودش باید پاسخگوی جنایاتی باشد که در میناب و لامرد اتفاق افتاد و مرتباً از پاسخگویی در مورد آنها طفره می‌رود.

سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت: اینکه اکنون دچار ترس و نگرانی شده‌اند، ناشی از اقدامات خودشان است، ناشی از این است که وجدان جهانی و وجدان انسانی اقدامات آنها را مردود می‌داند. در واقع این ترسی است که خودشان برای خودشان ایجاد کرده‌اند، زیرا به شنیع بودن، غیرقانونی بودن و غیراخلاقی بودن جنایاتی که علیه مردم ایران مرتکب شده‌اند، آگاه هستند.

وی در ادامه این نشست خبری و در پاسخ به سوالی درباره فشار آمریکا بر عراق برای محدود کردن مبادلات و تجارت زمینی با ایران، گفت: کشور‌های منطقه به‌خوبی نسبت به اهمیت حفظ حسن همجواری آگاه هستند. آنها می‌دانند که مداخلات آمریکا در منطقه جز تفرقه و فتنه چیزی به ارمغان نیاورده است. ما مصمم هستیم تا در تعامل نزدیک با کشور‌های همسایه، هر مسئله‌ای را که در رابطه با مباحث مرزی وجود دارد، ان‌شاءالله به شیوه مناسب حل‌وفصل کنیم.

سخنگوی وزارت امور خارجه، در پاسخ به سؤالی درباره ادعای رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، مبنی بر احداث تأسیسات هسته‌ای جدید در اصفهان و گمانه‌زنی درباره احتمال غنی‌سازی و وجود مواد هسته‌ای در این تأسیسات که آژانس از آنها اطلاعی ندارد، اظهار کرد: آژانس خود را گرفتار گمانه‌زنی‌های غیرفنی از این دست کرده است و این نخستین بار نیست. اینکه آژانس از دسترسی متعارف به تأسیسات هسته‌ای ایران و فعالیت‌های هسته‌ای کشورمان محروم است، دلیلی دارد که خود آژانس نیز آن را بیان کرده است و آن اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی است.

وی ادامه داد: اینکه آژانس برای رهایی از این وضعیت، مدام به گمانه‌زنی‌هایی متوسل شود که خود این گمانه‌زنی‌ها می‌تواند مورد سوءاستفاده طرف‌های دیگر قرار گیرد، فکر نمی‌کنم مشکلی را از آژانس یا منطقه ما حل کند.

بقایی در پاسخ به این سوال که تعداد زیادی از مسافران آمریکایی به دلیل لغو گسترده پرواز‌ها در فرودگاه‌ها سرگردان شده‌اند و هنوز این مشکل برطرف نشده است. با توجه به اینکه دولت تروریستی آمریکا بار‌ها مدعی نابودی نیروی هوایی و دریایی ایران شده و در حال حاضر در برقراری پرواز‌های داخلی خود نیز مانده است، ارزیابی وزارت امور خارجه از این موضوع چیست؟ گفت: مقام‌های آمریکایی مطرح کرده‌اند که این اتفاق به دلیل کهنه بودن تجهیزات و زیرساخت‌های مربوطه بوده است، اما قطعاً افکار عمومی آمریکا این پرسش را مطرح می‌کنند که آیا بهتر نبود به جای هزینه میلیارد دلاری برای خرید انواع و اقسام موشک‌ها و پهپاد‌ها و کشتار مردم در ایران، تجهیزات ناوبری خود را تعمیر می‌کردید؟

وی افزود: این اتفاق نشان می‌دهد که مقام‌های آمریکایی هیچ اهمیتی برای مسائل و موضوعات مرتبط با مردم خود قائل نیستند و همه همّ و غمّ‌شان تبعیت از رژیم نسل‌کشی است که جز آشوب و کشتار در منطقه ما به چیزی نمی‌اندیشد.

بقایی در پاسخ به سوالی درباره بازدید چندی پیش بازرسان آژانس از نیروگاه اتمی بوشهر و اینکه آیا به صورت کلی چارچوب جدیدی میان ایران و آژانس وجود دارد؟ گفت: خیر. ما تعهدات پادمانی خود را تعلیق نکرده‌ایم. بخش عمده‌ای از همکاری‌ها به دلیل وضعیتی که تحمیل شد، متوقف شده، اما در رابطه با رآکتور اتمی بوشهر، هم طبق قرارداد دوجانبه‌ای که با روسیه داریم و هم بر اساس تعهدات پادمانی‌ما خود، این بازرسی‌ها به‌صورت دوره‌ای انجام می‌شود.

آلمان در هر جنایتی که توسط رژیم صهیونیستی صورت گیرد، شریک است

در ادامه نشست خبری این هفته، خبرنگاری از بقائی پرسید: گزارش‌های رسمی از صدور مجوز صادرات نزدیک به ۸۰۰ میلیون یورو تجهیزات نظامی از آلمان به اسرائیل در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ حکایت دارد. با توجه به اینکه بخش قابل توجهی از این تسلیحات در تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی علیه ایران مورد استفاده قرار گرفته و باعث کشته و مجروح شدن هزاران ایرانی، از جمله هم‌وطنان ما در لامرد و میناب، شده، آیا ایران هم‌دستی آلمان در جنایات ارتکابی را در دست پیگیری دارد؟ ضمن اینکه پرونده مربوط به حمایت تسلیحاتی آلمان از اسرائیل در دیوان بین‌المللی دادگستری در جریان است.

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ گفت: اقدام آلمان در ارسال محموله‌های تسلیحاتی به اسرائیل امر پوشیده‌ای نیست. آلمان دومین تأمین‌کننده تسلیحات رژیم صهیونیستی پس از آمریکاست و قطعاً در هر جنایتی که توسط رژیم صهیونیستی صورت گیرد، شریک است. این یک قاعده حقوقی و یک اصل اخلاقی است. آلمان به هیچ عنوان نمی‌تواند خود را از مسئولیت مبرا کند؛ هم در رابطه با جنایاتی که علیه ایران اتفاق افتاد و هم در رابطه با سایر موضوعات. جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران بی‌شمار بود و آسیب‌هایی که به تأسیسات زیربنایی ایران وارد آمد، و سایر ارائه‌دهندگان تسلیحات به رژیم صهیونیستی نیز باید پاسخگو باشند.

وی افزود: در رابطه با آلمان، اقداماتش یادآور اقداماتی است که در دهه ۱۳۶۰ انجام داد؛ کمک تسلیحاتی به رژیم صدام، به‌ویژه در زمینه تسلیحات شیمیایی و همچنین بحث مربوط به نقش پایگاه نظامی رامشتاین در انجام حملات پهپادی آمریکا علیه اهداف ایران خصوصاً در رابطه با جنایت ترور شهید سلیمانی مطرح است. اینها موضوعاتی است که قطعاً ما پیگیری خواهیم کرد.

بقایی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه همزمان که آلمان و فرانسه بر دیپلماسی تاکید می‌کنند، آلمانی‌ها اعلام کرده‌اند که در موضوع هسته‌ای ایران و مشخصاً مسئله غنی‌سازی، با آمریکا هماهنگ هستند و ایران باید غنی‌سازی را متوقف کند. پیش از این نیز فرانسوی‌ها چنین موضعی اتخاذ کرده بودند. موضع ایران در قبال این اظهارات چیست؟ گفت: من نمی‌دانم چه افتخاری دارد که آلمان و فرانسه مدام به تبعیت خود از آمریکا در موضوع هسته‌ای ایران افتخار می‌کنند. آمریکا، آلمان و فرانسه طبق قطعنامه ۲۲۳۱ و بر اساس برجام، تعهدات روشنی را پذیرفته بودند و بعدا از آن عدول کردند. مواضع آمریکا، آلمان و فرانسه کاملاً مغایر با تعهداتی است که پیش‌تر پذیرفته بودند. این موضوع نشان می‌دهد که آلمان و فرانسه در موضع‌گیری‌ها و کنش‌های خود در سطح بین‌المللی، فاقد ثبات قدم هستند و در واقع چنین موضع‌گیری‌هایی ضربه‌ای مهلک به رژیم منع اشاعه است.

وی تاکید کرد: غنی‌سازی، حقی نیست که آلمان، فرانسه یا دیگران به ما داده باشند. این حق بر اساس عضویت ایران در معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای ان‌پی‌تی به وجود آمده، یعنی حق بهره‌برداری صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای. بنابراین، موضع‌گیری‌هایی از این دست، تأثیری بر وجود و آشکار بودن این حق نخواهد داشت.

بقائی در پاسخ به این سوال که شاهد هستیم که پاپ، رهبر کاتولیک‌های جهان، جنگ علیه ایران را ناعادلانه خوانده و خواستار بازگشت دو طرف به میز مذاکره شده است. به نظر شما چرا پاپ که خودش هم آمریکایی است، این‌قدر دیر یعنی پس از وقوع دو جنگ و کشته شدن کودکان و زنان ایرانی، جنگ علیه ایران را محکوم کرده است؟ گفت: این سؤال را باید از خود پاپ پرسید، اما تا جایی که من خبر دارم، پاپ خیلی وقت پیش، در همان ایام جنگ تحمیلی، موضع گرفت و موضع صریحی هم گرفت. اگر به خاطر داشته باشید، موضع صریح پاپ باعث شد مقام‌های آمریکایی واکنش تندی نشان دهند.

وی افزود: مهم این است که تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی از سوی قاطبه افکار عمومی، از جمله رهبران دینی، مورد شماتت قرار گرفته است. همه می‌دانند که این جنگ، جنگی ظالمانه و غیرقانونی است و فکر می‌کنم همه ادیان و همه رهبران دینی مسئولیت اخلاقی و دینی دارند که در این مورد خیلی صریح مواضع خود را بیان کنند.

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این سوال که مهم‌ترین استدلال کشور‌های منطقه که در واقع تکرار استدلال طرف‌های غربی نیز هست، این است که ایران اصل حقوقی عبور ترانزیت مندرج در کنوانسیون ۱۹۸۲ حقوق دریا‌ها را نقض کرده و این موضوع در قطعنامه ۲۸۱۷ که در مارس ۲۰۲۶ علیه ایران تصویب شد نیز آمده است، گفت: این موضوع، موضوعی حقوقی است که اکنون از آن سوءاستفاده می‌شود. اولاً ایران عضو کنوانسیون ۱۹۸۲ نیست و در همان زمان نیز ما بیانیه تفسیری بسیار صریحی دادیم و اکنون می‌فهمیم که آن بیانیه چه اندازه لازم و دقیق بود.

کنوانسیون ۱۹۸۲ ناظر بر زمان صلح است نه جنگ

وی افزود: ما اکنون در شرایط صلح نیستیم. حتی اگر کنوانسیون ۱۹۸۲ را ملاک قرار دهیم، این کنوانسیون ناظر بر زمان صلح است و در رابطه با تردد کشتی‌ها در زمان جنگ ساکت است. آنچه ایران انجام داد، بر اساس حقوق بین‌الملل عرفی کاملاً مجاز است. ما به عنوان دولت ساحلی، اقداماتی را که اتخاذ کردیم در راستای تأمین منافع ملی و امنیت ملی ایران در مواجهه با تجاوز نظامی آشکار آمریکا و رژیم صهیونیستی بود؛ تجاوزی که توسط کشور‌های آن سوی ساحل نیز به انحای مختلف مورد پشتیبانی و حمایت قرار می‌گرفت.

قطعنامه ۲۸۱۷ یکی از لکه‌های ننگ شورای امنیت است

بقائی تاکید کرد: قطعنامه ۲۸۱۷ یکی از لکه‌های ننگ شورای امنیت است، زیرا همه واقعیت‌ها را وارونه کرد. این قطعنامه در اوج جنگ تحمیلی علیه ایران، بدون کمترین اشاره‌ای به سابقه موضوع و بدون اشاره به این واقعیت که آمریکا و رژیم صهیونیستی مسبب و آغازگر تجاوز نظامی علیه ایران بودند، به‌صورت کاملاً یک‌سویه ایران را مورد شماتت قرار داد. هم طرف‌هایی که این قطعنامه را پیشنهاد کردند و هم طرف‌هایی که به آن رأی دادند، در تداوم تجاوز نظامی مسئولیت دارند.

وی افزود: این قطعنامه به هیچ عنوان مشروعیت قانونی، سیاسی و اخلاقی ندارد و با ماده ۲۴ خود منشور سازمان ملل متحد نیز در تعارض است. بنابراین، طرف‌های دیگر به هیچ عنوان نمی‌توانند با استناد به این قطعنامه مدعی شوند که ایران در تنگه هرمز مرتکب اقدام غیرقانونی در آنکه هرمز شده است.

بر اساس این گزارش سخنگوی وزارت خارجه در پایان این نشست به مانند هفته‌های قبل میزبان تعداد از دانشجویان از دانشگاه‌های مختلف از جمله دانشگاه‌های تهران، شهید بهشتی و علامه طباطبایی بود.