عنان: جهان بايد از بن بست هسته اي خارج شود
به گزارش آفتاب نیوز، 
اين معاهده به مدت 35 سال اساس امنيت جهاني ما را تشكيل مي داد و با عضويت تقريبا تمامي كشورها، قوانيني سخت براي گسترش هسته اي ايجاد كرد ودر نهايت پيش بيني كرد كه اكنون بيش از25 كشور هسته اي وجود خواهد داشت. با اين حال در حال حاضر اين معاهده با بحراني دوگانه در مورد پذيرش و اعتماد مواجه شده است. نمايندگاني كه هر پنج سال يكبار به مدت يك ماه در اين كنفرانس حضور مي يابند، قادر نيستند تا راه حلي براي خطر جدي هسته اي كه براي همه ما وجود دارد پيدا كنند. در عين حال هرگاه توافقي حاصل مي شود در زمان بحران است و انجام آن ضروري است.
شكست اين كنفرانس براي رسيدن به توافق، نظام اين معاهده را بر هم نمي زند.
چنانكه بسياري از كشورهاي عضو از منافع اين معاهده آگاهند. ولي شكاف هايي نيز در هر يك از اركان اين معاهده وجود دارند كه هر يك نياز به ترميم فوري دارند.
از زمان كنفرانس پيشين در سال 2000 ، كره شمالي خروج خود را از معاهده و داشتن سلاح هاي هسته اي اعلام كرد.ليبي پذيرفت كه سالها بر روي برنامه هسته اي كار مي كرده است و سازمان بين المللي انرژي اتمي از فعاليت هاي غني سازي نا آشكار در ايران اطلاع پيدا كرد.
مشخص است كه نظام معاهده منع گسترش همگام با فناوري و جهاني سازي پيش نرفته است.
گسترش سلاح هاي هسته اي زماني تنها تهديد اين معاهده تلقي مي شد ولي با آشكار شدن فعاليت هاي عبدالغديرخان وسايرين در استفاده غير قانوني از فناوري هسته اي و دانش فني آن، آسيب پذيري اين معاهده در برابر فعالاني غير از دولت ها نيز مشخص شد.
ما ناگزيريم بي وقفه براي جلوگيري از تروريست ها براي كسب و استفاده سلاح هاي هسته اي و موارد مشابه تلاش كنيم و اين در حالي است كه با وجود پيشرفت حاصل از خلع سلاح هنوز 27 هزار سلاح هسته اي در دنيا وجود دارد. در همين حال سازمان هاي ميان دولتي براي مقابله با اين چالش ها عملا ناتوان ماندند. كنفرانس در ژنو، نتوانست به توافقي براي برنامه هشت ساله برسد. كميسيون خلع سلاح هم بسيار به حاشيه رانده شده و از سال 2000 هيچ معاهده را ايجاد نكرده است.
در كنفرانس اخير بازبيني تقريبا دوسوم اقدامات درمورد مذاكره برسر دستور كار انجام شد، با اينكه بايد در مورد چگونگي تقويت معاهده تصميم گيري مي شد.
استقلال من اين است كه موفقيت در اين راستا بستگي به بررسي تمامي خطر ات هسته اي دارد كه جامعه بشريت را تهديد ميكنند. من هشدار دادم كه كنفرانس بايد نه بر سر پارهاي از مسائل باشد بلكه در مورد تمامي موضوعات و خطرات هستهاي مذاكره كند.
با اين وجود برخي از كشورها خطر گسترش هستهاي را خطري جدي تلقي نميكنند و برخي ديگر زرادخانههاي هستهاي را تهديدي اساسي ميدانند. عدهاي گسترش فناوري چرخه سوخت را ناپذيرفتني و عدهاي ديگر استفاده صلحآميز را مجاز ميدانستند.
در نهايت اين نمايندگان فرصت مذاكره بر سر تمامي اين مواضع را از دست دادند و در نتيجه هيچ امنيتي در برابر خطراتي كه پيش روي ما قرار دارد ايجاد نشد. پس ما چگونه خواهيم توانست كه بر اين بحران غلبه كنيم؟
هنگامي كه گفتوگوهاي چندجانبه به بن بست ميرسند رهبران هستند كه بايد كنترل امور را در دست بگيرند. در ماه سپتامبر بيش از 170 رهبر در نيويورك گرد هم ميآيند تا دستور كاري جامع براي پيشرفت، امنيت و حقوق بشر در تمامي كشورها و براي همه مردم فراهم آورند.
من از آنها ميخواهم تا اوضاع را از بن بستي كه به آن رسيده خارج كنند و اگر آنها به انجام اين كار موفق نشوند مردم از آنها ميپرسند كه چرا به زمينه مشتركي در كاهش خطر موجود سلاحهاي هستهاي نرسيدهاند.
براي تقويت اين معاهده و افزايش اطمينان، دولتها بايد پروتكلي جديد براي پذيرش تعهدات منع گسترش ايجاد كنند. آنها بايد راههايي را براي استفاده صلحآميز از انرژي اتمي پيدا كنند چرا كه اگر كشورهاي بيشتري به فناوري هستهاي مجهز شوند اين معاهده پايدار نخواهد بود.
نخستين گام، ايجاد انگيزه براي كشورهاست تا داوطلبانه از توسعه تأسيسات چرخه سوخت چشم پوشي كنند. من از آژانس هستهاي و دبير كل آن ميخواهم كه براي پيشبرد توافق تلاش كنند.
رهبران كشورها هم بايد موضوع خلع سلاح را جدي گرفته و به تعهدات خود در مورد آزمايش هستهاي پايبند باشند. به وجود آمدن الزاماتي جديتر در كنفرانس سپتامبر مطمئناً فضاي تازهاي را در مورد خلع سلاح و منع گسترش شكل خواهد داد. آنها خطرات حوادث هستهاي، استفاده غير قانوني، استفاده تروريستها و خود دولتها را كاهش ميدهند. اين كار مطمئناً دستور كار فوق العادهاي خواهد بود ولي برخي از آن ميترسند. ولي بايد دانست كه نتايج شكست در اين موضوع وهمناكتر خواهد بود.
راهحلها پيش روي ماست، ما بايد آنها را پيدا كنيم.