واشنگتنپست در گزارشی منتشر کرد:
ناگفتههایی از توافق سولانا لاریجانی
به گزارش آفتاب نیوز،
آفتاب: روزنامه واشنگتن پست با انتشار ناگفتههایی از مذاکرات شهریورماه خاویر سولانا و علی لاریجانی اعلام کرد که سند دو صفحه ای امضا شده میان لاریجانی و سولانا، نتیجه توافق این دو نفر در رابطه با تعلیق موقت و نسبی غنی سازی اورانیوم از سوی ایران بوده است! این روزنامه در مقالهای با عنوان «علایمی از تهران» اطلاعات بیشتری را درباره بند هشتم توافقنامه سولانا و لاریجانی منتشر کرد و نوشت: «بر اساس بند مذکور در صورت مرتفع شدن تحریمهای سازمان ملل، ایران موافقت خواهد کرد طی یک مدت زمان دو ماهه به صورت داوطلبانه، غیرالزام آور و موقتی از استقرار آبشارهای بعدی به منظور غنی سازی خودداری کند. به عبارت دیگر، ایرانیها از افزودن سانتریفوژهای اضافی که امکان غنی سازی در مقیاس صنعتی را فراهم می آورند خودداری خواهند کرد ولی آبشار اولیه سانتریفوژهای خود را حفظ می کنند».
به گزارش خبرنگار سیاست خارجی آفتاب، متن کامل این مقاله واشنگتن پست که در 23 فوریه با عنوان «علائمی از تهران» به قلم «دیوید ایگناتیوس» منتشر شده به شرح زیر است:
عنوان سند دو صفحه ای ایران «توافق آقایان» است. در این سند با انگلیسی مغلق فهرستی از 11 نکته آمده است که ظاهراً نتیجه توافق ماه سپتامبر بین مقام مذاکره کننده ایرانی، علی لاریجانی، و همتای اروپایی وی، خاویر سولانا، در رابطه با تعلیق موقت و نسبی غنی سازی اورانیوم است.
نکته جالب توجه، احتمال توافق – که سخنگوی سولانا، خانم کریستینا گالاچ، آن را تکذیب کرده است – نیست بلکه این حقیقت است که ایرانیها در حال پخش این سند و اعلام این موضع از طریق کانالهای مختلف هستند که آمادگی از سر گیری مذاکره را دارند. در حقیقت، طی دیداری که لاریجانی طی ماه جاری با سولانا در مونیخ داشت، به گفته مقامات نزدیک به سولانا «وی تمایل خود به از سر گیری مذاکرات به منظور فراهم آوردن زمینه مذاکرات نهایی را اعلام کرده است.»
معاون وزیر خارجه آمریکا، نیکلاس برنز، در مصاحبه روز گذشته خود اعلام کرد: «ما در تمام دنیا نشانه هایی از ایرانیها دریافت کرده ایم که تمایل به مذاکره با ما دارند.» به گفته برنز، مشکل این است که ایرانیهای هنوز «کلمه جادویی» را به زبان نیاورده اند، یعنی اعلام نکرده اند که واقعاً غنی سازی را در ازای توقف تحریمهای سازمان ملل، به حالت تعیلق در خواهند آورد.
در حالی که ایران هنوز علناً به خواست سازمان ملل در مورد برنامه هسته ای خود بی توجهی نشان می دهد، ايالات متحده و متحدان او دیروز به توافق رسیدند که فشار بر ایران را با آماده کردن قطعنامه دوم شورای امنیت سازمان ملل و در نظر گرفتن تحریمهای اضافی، افزایش دهند. به گفته برنز، روسیه و چین طی جلسه دیروز با وزیر امور خارجه آمریکا، کاندولیزا رایس، برای حمایت از قطعنامه جدید به توافق رسیده اند. برنز که قرار است روز دوشنبه برای بحث در مورد جزییات قطعنامه جدید به لندن برود، همچنین اضافه کرد که قطعنامه جدید قویتر از قطعنامه سابق خواهد بود.
به نظر مقامات آمریکایی و اروپایی، علاقمندی جدید ایران به مذاکره نشانه مؤثر بودن فشارها بر ایران است. برخی از این فشارها عبارتند از تصویب تحریمهای سازمان ملل که به دلیل حمایت چین و روسیه از آنها، ایرانیها را تکان داد؛ تحریمهای جدی آمریکا بر علیه بانکهای ایرانی همراه با تلاش موفق خزانه داری برای منصرف کردن بانکهای اروپایی و ژاپنی از دادن وام به ایران؛ و نمایش حساب شده قدرت توسط دولت بوش، که یک ناو هواپیمابر جدید به خليج فارس اعزام و نیروهای ایرانی در عراق را بازداشت کرده است.
به گفته برنز، آمریکا امیدوار است فشارهای مذکور بر مناقشات داخلی در ایران تأثیر گذارد و به نظر می رسد که این گونه هم باشد.
فشارهای چند جانبه بر تهران باعث حیرت رییس جمهور محمود احمدی نژاد و سایر مقامات ایرانی شده است که وقتی من در ماه سپتامبر در ایران بودم، تصور می کردند کنترل اوضاع را در دست دارند و باعث ضعف و انزوای آمریکا شده اند. برنز اعتقاد دارد که آمریکا ایران را در موضع دفاعی قرار داده است. یک مقام انگلیسی که به دقت مسائل را زیر نظر دارد می گوید: «ایرانیها از اسب غرور به زیر آمده اند و در حالت دو دستگی و ناراحتی به سر می برند.»
مقامات غربی نشانه های مختلفی از تغییر توازن سیاسی در تهران می بینند: انتقاد علنی از مدیریت اقتصادی احمدی نژاد توسط رییس جمهور سابق، علی اکبر هاشمی رفسنجانی؛ امضای نامه توسط 150 نماینده مجلس برای به چالش کشیدن سیاست اقتصادی رییس جمهور؛ انتقاد از طرز برخورد احمدی نژاد با مسئله هسته ای توسط اعضای سابق تیم مذاکره کننده ایران و یک روزنامه بنیادگرا؛ و اکنون علایم جدید از سوی لاریجانی و سایر مقامات مبنی بر این که ایران تمایل به از سر گیری مذاکرات مقدماتی دارد که سال گذشته آنها را متوقف کرد.
به گفته مقام انگلیسی مذکور:«تحریمهای مالی واقعاً مؤثر بوده اند. این تحریمها منجر به احساس عدم امنیت کلی در زمینه رشد اقتصادی می شوند.»
آیا تمام اینها به این معنی است که باید سر میز مذاکره بازگشت؟ پاسخی که برخی مقامات اروپایی و آمریکایی به این پرسش می دهند منفی است. آنها اصرار دارند که ایرانیها باید دست از چانه زنی بردارند و با توقف غنیسازی اورانیوم موافقت کنند. مسئولین روسی هفته پیش در مسکو به من گفتند که رییس جمهور ولادیمیر پوتین طی ماه جاری به یک فرستاده بلند پایه ایرانی گفته است که اگر تهران مایل به حل و فصل مسئله هسته ای است باید با توقف غنی سازی اورانیوم موافقت کند.
ایرانیها، در تلاشی که از نظر مقامات غربی هدف آن خارج شدن از دردسر است، هنوز به چانه زدن ادامه میدهند. تلاشهای آنها مبتنی بر بند هشت «توافق آقایان» است که متن آن توسط مقامات ایرانی توزیع شده است. بر اساس بند مذکور، در صورت مرتفع شدن تحریمهای سازمان ملل، ایران موافقت خواهد کرد طی یک مدت زمان دو ماهه به صورت داوطلبانه، غیرالزام آور و موقتی از استقرار آبشارهای بعدی به منظور غنی سازی خودداری کند. به عبارت دیگر، ایرانیها از افزودن سانتریفوژهای اضافی که امکان غنی سازی در مقیاس صنعتی را فراهم می آورند خودداری خواهند کرد ولی آبشار اولیه سانتریفوژهای خود را حفظ می کنند.
مقامات آمریکایی و اروپایی با هیچ معامله ای موافق نیستند. تنها راه خلاصی ایران از تحریمها تعلیق غنی سازی و بازگشت به میز مذاکره است. در صورتی که این کار را انجام دهند پاداشهایی در انتظار آنها خواهد بود. در عین حال، راهبرد مقابله ادامه دارد و مقامات آمریکایی و اروپایی – که اخیراً دستاوردهای قابل توجهی نداشته اند – نسبت به اثر بخشی آن اطمینان دارند.