نامه دوم؛ میانجیگر

به گزارش آفتاب نیوز، آفتاب: چنانکه در مقدمه آیت الله هاشمی رفسنجانی بر دوازده نامه اشاره‌شد،صدام حسین نامه اول خود به مقامات عالی جمهوری اسلامی ایران را از طریق یک میانجی فلسطینی به ایران ارسال کرد. یاسر عرفات،به عنوان میانجی،نامه‌ای ضمیمه نامه صدام کرده‌است که به نوبه خود حاوی نکات جالبی است. 

اما شاید لازم باشد به چرایی انتخاب عرفات از طرف صدام به عنوان میانجی هم اشاره شود. دلیل اول این امر می تواند این باشد که در آن مقطع زمانی،سازمان آزادیبخش فلسطین، تنها دولت عربی محسوب می شد که روابط حسنه و نزدیکی،هم با ایران و هم با عراق، داشت. تقریباً بیشتر دولتهای عرب به جز سوریه،در آن دوره روابط تیره‌ای با ایران داشتند که سوریه هم روابطش با عراق تیره بود.لاجرم صدام در میان هم زبانان خود تنها عرفات را مناسب این هدف می دانست.دلیل اینکه چرا صدام،میانجی را از میان هم‌زبانانش برگزیده را باید در پافشاری صدام بر موضع ناسیونالیسم عربی‌اش جستجو کرد.

در واقع در آن مقطع سایر دولتهای اسلامی,تقریباً هم با ایران و هم با عراق دارای روابط خوبی بودند اما صدام با انتخاب عرفات،بار دیگر به نوعی بر موضع نادرست خود که جنگ ایران وعراق را جنگ فارس و عرب می دانست،تأکید کرده‌است؛موضعی که عرفات نیز کم و بیش در نامه خود آن را تکرار نموده‌است.

نباید از خاطر دور داشت که در شرایطی که دو کشور در حالت نه جنگ و نه صلح به سر می‌بردند،بهترین شیوه گشایش باب گفتگو،استفاده از یک میانجی بود که صدام این اصل را به خوبی رعایت کرده‌است.

اما نامه عرفات هم متضمن نکاتی است که باید به آنها اشاره‌شود.آنچه که از ظاهر نامه بر‌می‌آید،این است که عرفات هم همانند طرف ایرانی،از ارسال نامه صدام،شگفت زده شده است.اما با دقیق‌شدن در محتوای نامه به مشابهت‌هایی بر‌می‌خوریم که این احتمال را به ذهن متبادر می‌سازد که صدام قبل از ارسال نامه با عرفات هماهنگی‌هایی انجام داده است و توافقاتی بین آن دو صورت گرفته است. 

از جمله این مشابهت‌ها می توان به تأکیدات هر دو نامه به «تحولات تازه‌ای که در تهدیدات اسرائیل،آمریکا وبرخی از کشورهای اروپایی علیه کشورهای عربی و امت اسلام و تمامی منطقه شکل گرفته»،اشاره کرد.

از سوی دیگر،عرفات تلاش می‌کند که اوضاع منطقه را بیش از هر زمان دیگری بحرانی جلوه دهد؛این تلاش به حدی مشهود است که بیشتر به غلو شبیه است تا یک تحلیل جامع و منطقی.البته رخدادهای بعدی نشان داد که آنچه بیش از مهاجرت یهودیان شوروی به اسرائیل،موجب بحرانی کردن منطقه شد،اشغال کویت توسط عراق و پیامدهای بعدی آن بود. 

پاسخ به این سوال که آیا عرفات از نقشه صدام برای حمله به کویت آگاه بوده یا نه،در حال حاضر ناممکن به نظر می‌آید،اما حتی اگر عرفات واقعاً از نیت بعدی صدام هم آگاه نبوده،نوع تحلیلی که او از شرایط منطقه ارائه می‌دهد و نیز اعتماد بی حد و حصر او به صدام نشان‌دهنده جایگاه ضعیف او به عنوان رهبر انتفاضه مردم فلسطین است.

متن نامه عرفات به این شرح است:

بسم‌الله الرحمن الرحیم

فقیه عالی مقام حضرت آقای علی خامنه‌ای
برادر جناب آقای هاشمی رفسنجانی
رییس جمهوری اسلامی ایران
با درود جهاد و انقلاب
با اغتنام فرصت، حضور برادر ابوخالد فرستاده این جانب نزد شما و حامل نامه ویژه پرزیدنت صدام حسین که به وسیله من به نامبرده تسلیم شده، به اطلاع می‌رساند نامه غیرمترقبه و مهم رییس جمهور عراق در واقع ابتکار عمل حسن نیت عراق نسبت به ایران و به عبارت دیگر رهبری عراق به برادرانشان، کادر رهبری ایران است که شرایط خطیر فعلی امت اسلام به طور اعم و امت عرب به طور اخص ارسال آن را موجب شده است.
شرایط مورد اشاره خود معلول تصمیم مشترک بین‌المللی است که پس از دیدار (سران شوروی و آمریکا) در مالت در مورد مهاجرت یهودیان شوروی و دیگر کشورهای اروپای شرقی اتخاذ شده است. تعداد مهاجرین یهودی طی ده سال آینده به بیش از 3 میلیون نفر و با توجه به افزایش موالید، این تعداد به چهار میلیون نفر خواهد رسید و بدین ترتیب اسرائیل جدیدی در سراسر منطقه خاورمیانه قد علم خواهد کرد که این امر به معنی تثبیت سلطه استعمارگران بر مقدسات اسلامی در فلسطین و قدس، نخستین قبله‌گاه سومین حرم شریف می‌باشد. مضافا اینکه مهاجرت مورد بحث به قصد خفه کردن قیام مبارک ملت مجاهد فلسطین صورت می‌گیرد.
در مقابل، تحولات تازه‌ای که در تهدیدات اسرائیل، آمریکا و برخی از کشورهای اروپایی علیه کشورهای عربی و امت اسلام و تمامی منطقه شکل گرفته و هدف آن تحمیل سلطه آنها به وسیله اسرائیل، این سرپل و سر نیزه نیروهای استکبار جهانی بر منطقه خاورمیانه که علاوه بر موقعیت استراتژیک، مهمترین ذخایر نفتی جهان را در خود جای داده است، دنیای عرب و اسلام و حتی ملت‌ها و کشورهای جهان سوم به ویژه ملت فلسطین در برابر ابتکار عمل پرزیدنت صدام حسین ابتکار عمل مثبت و سازنده‌ای را از سوی شما انتظار دارند.

ابتکار عمل رییس جمهوری عراق، برخاسته از مجموعه عوامل یاد شده و تلاش‌های پسندیده‌ای است که نقطه آغازین تحرک ما در جهت پایان بخشیدن به وضعیت موجود فی مابین دو کشور برادر و مسلمان ایران و عراق می‌باشد، پایانی که ضامن منافع دولت ایران و عراق و امت اسلامی سرزمین فلسطین و ملت مجاهد آن باشد،‌ ملتی که از عرصه مسجد الاقصای مبارک به پیروزی ابتکار عمل مورد بحث چشم دوخته و در آرزوی تحقق وحدت کلمه، قدرت و اراده مسلمانان در جهت فلسطین، این سرزمین اسراء و معراج به سر می‌برد.

با توجه به مراتب، خالصانه و برادرانه و به نام تمام مقدسات استدعا دارد که در برداشتن این گام فرخنده تسریع کنیم زیرا دلهای مسلمانان به شما بسته شده و در اشتیاق موفقیت این اقدام است.

من و برادرانتان، مردم مجاهد فلسطین، با تمام علاقه‌مندی و تایید و پشتیبانی جهانی که از آن برخوردارند، برای تحقق و کامیابی این ابتکار عمل که صلاح امت اسلامی در آن است، صادقانه وفادار خواهیم بود.

بسم‌الله الرحمن الرحیم
«ربنا افتح بیننا و بین قومنا بالحق و انت خیر الفاتحین»
صدق‌الله العظیم
خداوند از مقاصدمان آگاه است.
حلول عید فطر بر شما و ملت برادر ایران مبارک باد که به یاری خداوند در کنار هم در قدس آزاد شده نماز گزاریم.
برادرتان
یاسر عرفات الحسینی
رییس دولت فلسطین و
رییس کمیته اجرایی سازمان آزادیبخش فلسطین
27 رمضان 1410
22 آوریل 1990
(2 اردیبهشت 1369)