آقاي رئيس جمهور، اينجا بهشت نيست!

به گزارش آفتاب نیوز، او در اين سخنراني براي اولين‌بار در چهار سال گذشته نه اشاره‌اي به جنگ عليه تروريسم كرد و نه عراق و افغانستان و القاعده و بن‌لادن. همين ويژگي‌هاي عجيب در نطق سوگند رياست جمهوري بوش بود كه باعث شد با گذشت سه روز از اين واقعه اين نطق و تحليل‌ها و گمانه‌زني‌هاي پيرامون آن هنوز در صدر رسانه‌هاي جهان قرار داشته باشد.
چند ساعت بعداز آن كه نطق بوش روي خروجي‌هاي خبرگزاري‌هاي جهان قرار گرفت، مقامات كاخ سفيد و وزارت خارجه‌اي كه اين روزها شاهد رفتن وزير قبلي و آمدن وزير جديد است، در مصاحبه‌هاي جداگانه‌اي به تكرار تأكيد كردند كه اين سخنراني به معناي تغيير در سياست خارجي آمريكا نيست بلكه توضيح يك هدف بلند مدت است. ديروز كار به جايي رسيد كه جرج بوش پدر هم براي تصحيح برداشت‌هاي صورت‌گرفته از نطق 15 دقيقه‌اي پسرش، مجبور به اظهارنظر شد و گفت: «تأكيد رئيس جمهور بر گسترش دموكراسي و از ميان برداشتن استبداد در سراسر جهان به معناي رويكرد جديد در سياست خارجي آمريكا يا نشانه تكبر اين كشور نيست. او گفت: «حرف‌ها و برداشت‌هاي بسياري از اين نطق 15 دقيقه‌اي صورت گرفته و مردم مي‌خواهند كه اين را به‌گونه‌هاي مختلف تعبير و تفسير كنند، اما اين تعبيرها درست نيست. منظور بوش از اين نطق فقط تأكيد بر آزادي بود.»
اما اين تعبيرها و تحليل‌ها چيست كه مقامات آمريكايي را اينچنين به تكذيب و تصحيح واداشته است. آنچه تحليلگران از نطق بوش برداشت كرده‌اند، رويكرد جديد واشنگتن در رابطه با متحدان نزديكي چون پاكستان، مصر و عربستان و حتي روسيه است. اين تحليل وقتي جدي مي‌شود كه حرف‌هاي يك روز پيش كاندوليزارايس وزير خارجه جديد در سنا را كنار نطق بوش بگذاريم.
او سخنانش را در سنا با اشاراتي به چند كشور از جمله ايران، كوبا و زيمبابوه شروع كرد كه البته نكته جديدي نيست اما اندكي بعد گفت كه از تمركز و انباشت قدرت در كرملين نگران است.
اين كارشناس مسائل روسيه كه زبان روسي را به خوبي انگليسي صحبت مي‌كند، بدون دليل در حرف‌هايش كه نخستين اظهارنظر در مقام وزارت‌خارجه جديد آمريكا محسوب مي‌شد و در سراسر دنيا با دقت مورد توجه قرار مي‌گيرد، چنين اشاره‌اي را نمي‌گنجاند.
اما مقامات كاخ سفيد در سه روز گذشته تأكيد كرده‌اند، سخنان بوش تغيير تازه‌اي در سياست خارجي آمريكا نيست، بلكه پيگيري اهداف بلند مدتي است كه مدت‌هاست واشنگتن برآنها تأكيد مي‌كند. البته يكي از مقامات كاخ سفيد امروز به خبرگزاري رويتر گفت: مشخص است كه همه كشورا پذيراي آزادي نيستند و پيشبرد اين هدف گاهي ديپلماسي آرام را مي‌طلبد. به همين دليل آمريكا در اين راه تلاش مي‌كند تا اين كشورها را به اين مسير هدايت كند.
اين مقام كاخ سفيد گفت: آمريكا در اين مسير بايد راه‌هاي مختلف را امتحان كند. گاهي اين تلاش‌ها علني است و گاهي خصوصي، كشورها، تاريخ، فرهنگ و سنت‌هاي منحصر به خود را دارند و روند حركت هر يك از آنها هم متفاوت است.
اما اظهارنظر مقامات آمريكايي درباره نطق بوش فقط به اين تصميمات خلاصه نشده‌ است. ريچارد پرل از مشاوران سابق پنتاگون و از سردمداران نومحافظه‌كاران آمريكا ديروز به واشنگتن پست گفت: «اهميت بوش به‌عنوان يك رهبر جهاني به زودي فراتر از موضوعات تاكتيكي خواهد رفت كه اكنون درباره آن بحث مي‌شود. بوش اكنون نيز تغييرات شگرفي ايجاد كرده، در سراسر خاورميانه همه درباره موضوع دموكراسي حرف مي‌زنند يعني درباره برنامه او.
اين موضوع فوق‌العاده‌اي است.» در مقابل سخنان او كه نشانه خشنودي و رضايت نومحافظه‌كاران از نطق بوش است، گروهي ديگر از تحليلگران و مشاوران سياست خارجي آمريكا اين ديدگاه را براي آينده آمريكا تخريب كننده مي‌دانند و مي‌گويند، سازماندهي دنيا توسط آمريكا و وادار كردن تاريخ و كشورهاي ديگر به اطاعت از اين سازوكار، قدرت آمريكا را بيش از آنكه تقويت كند تضعيف خواهد كرد.
نطق بوش در حقيقت الهام گرفته از نوشته‌هاي «ناتان شارافسكي» زنداني سابق سياسي شوروي است كه اكنون به يك سياستمدار محافظه‌كار اسرائيلي تبديل شده. او كتاب شارافسكي با نام «موضوع دموكراسي: قدرت آزادي و غلبه براستعداد و ترور» را خوانده و در ماه‌هاي اخير به همه توصيه كرده كه اين كتاب را بخوانند. او هفته گذشته به سي.ان.ان گفت: «اين كتاب در حقيقت خلاصه‌اي از احساس من است.»
نويسنده اين كتاب نوشته است، اگر شهروندان يك كشور نتوانند به مكاني عمومي بروند و مخالفت خود را با قدرت حاكم اعلام كنند بدون اينكه بيم و وحشتي داشته باشند، اين كشور آزاد نيست.
او در حقيقت اين موضوع را آزموني براي سنجيدن آزاد بودن يا آزاد نبودن كشورها قرار داده است.
منظور بوش از نطق رياست جمهوري‌اش هرچه كه باشد، با استقبال خوشايندي در دنيا روبه‌رو نخواهد شد.
در جهان عرب كه نطق بوش را از شبكه هاي الحزيره و العربيه دنبال كردند، اين سخنان بيش از آنكه حرف هاي يك رئيس جمهور آزادي‌طلب آمريكايي تلقي شود، سخنان فريبنده رئيس جمهور كشوري تلقي مي‌شود كه سال‌ها از دولت‌هايي نه چندان دموكراتيك در خاورميانه در مقابل بشكه‌هاي نفتشان يا همراهي دولتمردانشان با سياست‌هاي واشنگتن در منطقه حمايت كرده است. اروپايي‌ها هم با اخمي ديپلماتيك در سرمقاله‌هاي مطبوعاتشان پرسيدند كه اين‌بار سخنراني بوش توجيهي براي آغاز كدام جنگ است؟
«پگي نونان» نطق نويس سابق رونالد ريگان در زمان رياست جمهوري‌اش، در مقاله‌اي در روزنامه آمريكايي وال استريت نوشت: «پايان دادن به استبداد در دنيا چطور ممكن است؟ معلوم است كه استبداد چيز خيلي بدي است اما نمي‌توان گفت كه ما آن را به زودي ريشه‌كن مي‌كنيم. اينجا كه بهشت نيست، اينجا زمين خاكي اين دنياست.»