کسی که مسؤول نیست، معمولا لحن انتقادی به خود می گیرد تا کلامش شیرین شود

به گزارش آفتاب نیوز، این سؤال به اشکال مختلفی از چند ماه پیش تاکنون برای اروپایی ها مطرح بوده است؛ این که اعضای دولت آینده چه کسانی خواهند بود، دارای چه تفکرات و دیدگاهی هستند و چه سیاستی را در عرصه بین الملل و از جمله هسته ای دنبال خواهند کرد.
از آن زمان تاکنون گفته ایم که سیاست کلی ایران در پرونده هسته ای ثابت است و بر مبنای تحولات داخلی تغییر نمی کند. فرقی هم نخواهد کرد که چه کسی رئیس جمهور باشد. استدلال ما روشن است؛ در چنین پرونده مهم و حساسی این فقط رئیس جمهور نیست که تصمیم می گیرد یا اعمال نظر می کند، بلکه همه سران نظام و تمام شخصیت های کلیدی به ایفای نقش می پردازند. روال مدیریت بحران تاکنون نیز به همین شکل بوده، ‌به این معنا که تصمیماتی که تاکنون اتخاذ شده بر مبنای اجماع همه سران نظام و مسئولین ارشد بوده است. بنابراین معتقدم اگر در دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی شخص دیگری هم مسؤول شود؛ اهداف و استراتژی در پرونده هسته ای در نهایت ثابت می ماند. ممکن است با این تغییرات تاکتیک های جدیدی مدنظر قرار گیرد اما بی تردید اصول و اهداف کلان کشور ثابت می ماند. 

پس این دغدغه یا ادعای اتحادیه که ممکن است در پرتو تحولات اخیر داخلی رفتار ایران به ناگاه تغییر جهت دهد و تنش زایی جایگزین تنش زدایی شود...
 
مطمئن باشید که دولت جدید هم همان سیاست ها را ادامه می دهد. حتی مذاکره با اروپا هم ادامه خواهد یافت. استدلال اساسی در این زمینه باز این است که اصول سیاست خارجی ما با تغییر دولت ها چندان تحت تاثیر قرار نمی گیرد. من به عنوان کسی که در 16 سال گذشته در شورای عالی امنیت ملی مسئولیت داشته ام شهادت می دهم که حتی با تغییر دولت پیشین نیز اساس سیاست خارجی کشور تغییر نکرد. بنابراین اگر تغییری باشد در تاکتیک خواهد بود و نه در استراتژی یا اصول کلان سیاست خارجی کشور... 

این اما دقیقا می تواند همان موضوع نگران کننده و دغدغه اصلی باشد. یعنی این که عده ای «مذاکره» را یک «تاکتیک» بدانند! 

به شما اطمینان می دهم که اصل مذاکره همچنان به عنوان یک مسأله مهم و مورد توجه ادامه پیدا خواهد کرد. باید به این نکته توجه داشت که درست است «مذاکره» یک تاکتیک است اما می تواند در قالب یک استراتژی هم گنجانده شود.
ببینید؛ ما از یک سال و نه ماه پیش تاکنون یک استراتژی چند بعدی را بر مبنای منافع ملی کشور طراحی کرده ایم که آن را تاکنون به صورت جدی دنبال می کنیم. همکاری با آژانس، مذاکره با اروپا و دفاع از فناوری صلح آمیز هسته ای کشورمان اصلی ترین پایه ها و ابعاد این استراتژی هستند. از این نگاه می توانم به شما بگویم که این استراتژی توسط دولت جدید نیز دنبال خواهد شد و ادامه پیدا خواهد کرد. اما در عین حال «شیوه مذاکره» یک تاکتیک است. یعنی نحوه تعامل با دنیا در زمینه های مختلف و بعضی بخش ها می تواند یک تاکتیک باشد. فراموش نکنید که بحث مهم ما در مذاکره با اتحادیه اروپا؛ تعامل با اتحادیه و گسترش همه جانبه روابط ایران و اروپا بود.
- اما آقای دکتر برخی اخبار جسته و گریخته از مسئولیت گرفتن کسانی در این پرونده حکایت می کند که تا پیش از این سرشناس ترین منتقدان مذاکرات بودند. منتقدانی که از همه چیز – از ترکیب تیم مذاکره گرفته تا مطالب رسانه های غربی – انتقاد می کردند.
در این زمینه باید دو نکته را در نظر بگیرد. اول آن که وقتی کسی مسؤول نیست و کنار گود می نشیند معمولا لحن انتقادی به خود می گیرد تا کلامش شیرین شود. دیگر آن که اتفاقا بعضی از همان منتقدان ما کسانی بودند که در تصمیم گیری ها حضور داشتند. به هر حال «میز مذاکره» با «میز مصاحبه» تفاوت دارد. ممکن است هنگامی که پشت میز مصاحبه می نشینند از برخی اقدامات و تصمیم هایی که خودشان در آن سهیم بودند انتقاد کنند، اما همان ها در پشت میز مذاکره همین روش ها را دنبال می کنند. 

صرف نظر از «میز مصاحبه» در گفتگوهای خصوصی و نظرات غیرعلنی سران و مسؤولان عالی هم هیچ انتقادی وجود ندارد؟ البته طبیعتا این انتقادات متوجه استراتژی مدیریت پرونده نخواهد بود. 

می دانید هنگامی که من مسئولیت پرونده را برعهده گرفتم، در تیم اصلی مذاکره هیچ گونه تغییری ندادم. یعنی تیمی که در خردادماه به آژانس رفت همان تیمی بود که از سوی وزارت خارجه منصوب شده بود؛ آقایان ظریف، البرزی، ناصری، زمانی نیا و موسویان. تیم نه تنها از نظر من که از نظر کارشناسان وزارت خارجه از جمله دو وزیر یعنی آقایان ولایتی و خرازی بهترین تیم است.
تیم مذاکره هیچ گاه استراتژی مذاکرات را تعیین نمی کرد. یعنی ما اصول و خط مشی را ابلاغ می کردیم و تیم آن را به اجرا در می آورد. این نکته قابل توجه است که همواره اصول، خطوط و تصمیمات به آنها ابلاغ شده است و آنها مجری بوده اند. این را هم بگویم که متن مذاکرات هم به مسؤولان ارایه شده است. یعنی هیچ چیز مخفی و پوشیده وجود نداشته است.
به هر حال تا این لحظه در سطح عالی مسؤولان نظام من هیچ انتقادی را نشنیده ام. البته تعریف و تمجید شده است. اگر هم نقدی باشد طبیعی است. مهم این است که مقام معظم رهبری تأکید کرده اند تیم مذاکره همواره خط قرمزها را رعایت کرده است.