گنبد سرخ که در بخش جنوبی شهر تاریخی مراغه واقع شده، نه تنها یک بنای آرامگاهی، بلکه شناسنامهای از هنر معماری دوران سلجوقی است. این بنای مربعشکل که به سال ۴۵۲ هجری به دستور «عبدالعزیز بن محمود بن سعد» بنا شده، گواهی بر ذوق و مهارت معمار نامدار آن، «بنیبکر محمد بن بندان بن محسن» است.
این سازه تاریخی متشکل از یک سردابه و شبستانی اصلی است که بر روی سکویی سنگی بنا شده و دسترسی به آن از طریق هفت ردیف پله امکانپذیر است. آنچه گنبد سرخ را در میان آثار همعصر خود متمایز میکند، سردرِ ورودی با طاقنمای هنرمندانه آن است. تزئینات این بخش با استفاده از نقش و نگارهای تلفیقی و بهرهگیری از کاشیهای ساده آبیرنگ – که امضای هنری عصر سلجوقی محسوب میشود – جلوهای خاص به نما بخشیده است.
این اثر تاریخی اکنون به عنوان یکی از نمادهای اصلی هویت فرهنگی مراغه، سالانه پذیرای گردشگران و پژوهشگران تاریخ و معماری است.
خبرنگار ناصرغلامی هوجقان