قضات دیوان بینالمللی دادگستری همچنین به این نتیجه رسیدند که شواهد حاکی از کشته شدن حدود ۱۰ هزار نفر از اعضای اقلیت روهینگیا به دست نیروهای امنیتی میانمار در جریان عملیات نظامی سال ۲۰۱۷ است.
میانمار پیشتر اتهام نسلکشی را رد کرده و عملیات نظامی خود را اقدامی مشروع برای مقابله با تروریسم دانسته بود.
یوجی ایواساوا، رئیس دیوان بینالمللی دادگستری هنگام قرائت حکم گفت: «جمهوری اتحادیه میانمار با ارتکاب نسلکشی علیه گروه روهینگیا در شمال ایالت راخین، تعهدات خود را بر اساس کنوانسیون پیشگیری و مجازات جنایت نسلکشی نقض کرده است.»
دیوان همچنین میانمار را ملزم کرد درباره افرادی که مظنون به ارتکاب نسلکشی هستند، تحقیقات انجام دهد.
قضات دیوان نیروهای امنیتی میانمار را مسئول کشتار هزاران غیرنظامی روهینگیا، خشونت جنسی گسترده، خشونت شدید علیه کودکان و حمله به غیرنظامیان در حال فرار دانستند.
رئیس دیوان تاکید کرد که با در نظر گرفتن مجموع شواهد، تنها استنباط معقول برای توضیح اقدامات میانمار، وجود قصد نابودی بخش قابل توجهی از جمعیت روهینگیا در شمال ایالت راخین است.
شکایت گامبیا علیه میانمار
گامبیا، کشور آفریقایی با اکثریت جمعیت مسلمان، در سال ۲۰۱۹ با طرح شکایتی در دیوان بینالمللی دادگستری، میانمار را به نقض کنوانسیون منع نسلکشی مصوب سال ۱۹۴۸ متهم کرد.
ارتش میانمار در اوت سال ۲۰۱۷ در واکنش به حمله یک گروه شورشی روهینگیا، عملیاتی نظامی را در شمال ایالت راخین آغاز کرد که به کشتار و آوارگی صدها هزار نفر از اعضای این اقلیت عمدتا مسلمان منجر شد.
در حال حاضر حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار پناهجوی روهینگیا در بنگلادش زندگی میکنند. بیشتر آنها در اردوگاههای پرازدحام منطقه کاکس بازار با شرایط دشوار معیشتی و بهداشتی مواجهاند.
گامبیا علاوه بر مجازات عاملان نسلکشی، خواستار جبران خسارت قربانیان، اعطای حق شهروندی کامل به روهینگیا و تضمین حق بازگشت آنها به میانمار شده است.
آرای دیوان بینالمللی دادگستری قطعی و از نظر حقوقی الزامآور است، اما این نهاد ابزار مستقیمی برای اجرای احکام خود ندارد.
حکم تاریخی دیوان چه اهمیتی برای پرونده اسرائیل دارد؟
رای تاریخی دیوان بینالمللی دادگستری درباره میانمار میتواند بر روند رسیدگی به دیگر پروندههای مرتبط با اتهام نسلکشی، از جمله پرونده شکایت آفریقای جنوبی علیه اسرائیل، تاثیر بگذارد.
دیوان بینالمللی دادگستری در سال ۲۰۰۷ وقوع نسلکشی در سربرنیتسا در بوسنی و هرزگوین را احراز کرد، اما صربستان را نه مسئول ارتکاب نسلکشی، بلکه مسئول نقض تعهد خود برای جلوگیری از وقوع آن دانست.
در جریان کشتار سربرنیتسا در سال ۱۹۹۵، نیروهای صرب بوسنی حدود هشت هزار مرد و پسر عمدتا مسلمان را به قتل رساندند.
آفریقای جنوبی نیز اسرائیل را به نقض کنوانسیون منع نسلکشی در جریان عملیات نظامی در نوار غزه متهم کرده است؛ اتهامی که اسرائیل بهشدت آن را رد میکند.
انتظار میرود رسیدگی به این پرونده چندین سال طول بکشد.
ملانی اوبراین، استاد حقوق بینالملل در دانشگاه استرالیای غربی، معتقد است که به دلیل شباهتهای موجود در شیوههای ارتکاب نسلکشی، حکم دیوان درباره میانمار بر دیگر پروندهها نیز تاثیر خواهد گذاشت.