عمر تلسکوپ فضایی رومن دوبرابر شد

تلسکوپ فضایی «نانسی گریس رومن» که به تازگی به فضا پرتاب شده است، قرار بود ماموریت اصلی پنج ساله و پس از آن یک ماموریت تمدیدی پنج ساله داشته باشد، اما اکنون به لطف صرفه‌جویی در مصرف سوخت، می‌تواند بیش از دو دهه به فعالیت علمی خود ادامه دهد.

به نقل از اسپیس، تلسکوپ فضایی «نانسی گریس رومن» ناسا با بهره‌گیری بسیار کارآمد از سوخت در مسیر حرکت به سمت مدار نهایی خود، اکنون می‌تواند طول عمر عملیاتی بیشتری داشته باشد و ظرفیت آن برای انجام اکتشافات علمی نیز به شکل چشمگیری افزایش یافته است.

جیمی دان، مدیر مرکز پرواز فضایی گادرد ناسا، در بیانیه‌ای گفت: در نتیجه برنامه‌ریزی بسیار دقیق تیم دینامیک مداری، اجرای درخشان تیم عملیات و پرتاب دقیق توسط اسپیس‌ایکس، رومن اکنون سوخت کافی برای دست‌کم ۲۲ سال فعالیت علمی بالقوه دارد.

این تلسکوپ فضایی که در روز ۳۰ اوت از پایگاه کیپ کاناورال به فضا پرتاب شد، ماموریت دارد انرژی تاریک را بررسی کند و به جست‌وجوی سیارات فراخورشیدی بپردازد. رومن در مسیر خود به سمت نقطه لاگرانژی ۲ قرار دارد؛ جایی که تلسکوپ‌هایی مانند تلسکوپ فضایی جیمز وب نیز در آن مستقر هستند و در سوی مخالف زمین نسبت به خورشید قرار دارد.

ماموریت اصلی رومن پنج سال طول خواهد کشید و دانشمندان امیدوار بودند در صورت تامین بودجه، بتوانند پنج سال دیگر نیز این ماموریت را تمدید کنند.

اما اکنون این ماموریت تمدیدی بالقوه می‌تواند بسیار طولانی‌تر از این مدت باشد؛ و دلیل آن این است که جرم نهایی فضاپیما کمتر از مقدار پیش‌بینی‌شده در طراحی اولیه از آب درآمده است.

در ابتدای فرایند طراحی رومن، ظرفیت سوخت بر اساس حداکثر جرم ۹۸۰۰ کیلوگرم تعیین شده بود. با این حال، جرم نهایی فضاپیما به ۸۰۶۵ کیلوگرم رسید. از آنجا که فضاپیما سبک‌تر از پیش‌بینی‌ها بود، بخشی از ظرفیت باقی‌مانده می‌توانست برای حمل سوخت بیشتر مورد استفاده قرار گیرد.

آلیسون رائو، مسئول سامانه‌های پیشرانش رومن در مرکز پرواز فضایی گادرد ناسا، در این باره گفت: جرم یک فضاپیما در طول مراحل طراحی و ساخت تغییر می‌کند؛ بنابراین ما مقدار پیشران مورد نیاز را بر اساس یک مقدار حداکثری تعیین می‌کنیم تا در نهایت با کمبود مواجه نشویم.

عمر تلسکوپ فضایی «رومن» دوبرابر شد

او افزود: ما همچنین در طول مراحل یکپارچه‌سازی و آزمایش، مقدار پیشران مورد نیاز را بر اساس جرم واقعی فضاپیما بررسی می‌کنیم تا مقداری حاشیه اطمینان داشته باشیم. از آنجا که جرم رومن کمتر از مقداری بود که برای آن بودجه در نظر گرفته بودیم، توانستیم مخازن سوخت را تا ظرفیت کامل پر کنیم، نه اینکه فقط به اندازه مورد نیاز برای الزامات ماموریت ۱۰ ساله سوختگیری کنیم.

سوخت اضافی که پیش از پرتاب در تلسکوپ بارگیری شد، به رومن امکان می‌دهد دست‌کم یک ماموریت ۱۴ ساله داشته باشد.

اما ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شود. تنها یک روز پس از پرتاب، تلسکوپ فضایی باید موتور خود را به مدت سه دقیقه روشن می‌کرد تا در مسیر مناسب برای رسیدن به نقطه لاگرانژی ۲ قرار گیرد. این مانور موتور با دقتی بسیار بیشتر و در نتیجه با مصرف سوخت بسیار کمتری نسبت به پیش‌بینی‌ها انجام شد و رومن را با دقت ۹۹ درصدی در مسیر حرکت به سمت نقطه لاگرانژ ۲ قرار داد. در این مانور تنها حدود ۱۸ کیلوگرم سوخت مصرف شد؛ مقداری که کمتر از ۱۰ درصد از ۲۰۰ کیلوگرم سوختی بود که برای این مانور در نظر گرفته شده بود.

گفته می‌شود همین صرفه‌جویی در سوخت حدود چهار سال به عمر عملیاتی رومن اضافه کرده و طول عمر احتمالی آن را به ۱۸ سال رسانده است.

اما یک امتیاز دیگر نیز وجود دارد. دقت بالای مانوری که در روز ۳۱ اوت انجام شد، به این معنا است که دومین اصلاح مسیر، که برای قرار دادن رومن در مدار خود در اوایل ماه دسامبر ضروری است نیز اکنون به سوخت بسیار کمتری نیاز خواهد داشت.

این موضوع می‌تواند چهار سال دیگر به عمر عملیاتی رومن اضافه کند؛ البته به شرط آنکه مشکلی برای تلسکوپ پیش نیاید.

پس از قرار گرفتن در مدار لاگرانژ ۲، رومن تنها به مانور‌های کوچک و جزئی برای حفظ موقعیت مداری خود نیاز دارد که تقریبا هر ۲۸ روز یک‌بار انجام می‌شوند. در نتیجه، مقدار سوخت مورد نیاز برای این مانور‌ها ناچیز خواهد بود.

در مجموع، این رصدخانه می‌تواند دست‌کم طی ۲۲ سال آینده به کاوش در کیهان و انجام اکتشافات علمی شگفت‌انگیز ادامه دهد؛ یعنی حداقل تا سال ۲۰۴۸.

به نظر می‌رسد در دو یا سه دهه آینده، همچنان اخبار زیادی درباره تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن و اکتشافات آن خواهیم شنید.